Scrittura telugu
La scrittura telugu è appartenente alle lingue braminiche ed è scritta mediante un alfasillabario della famiglia delle scritture braminiche. Si tratta di una lingua dravidica centro-meridionale, utilizzata nel sud dello stato indiano dell'Andhra Pradesh e nelle regioni limitrofe.
La scrittura telugu deriva dalla scrittura telugu-kannada, da cui sia l'una che l'altra (la kannada) si sono sviluppate, in maniera indipendente. Da ciò deriva la diversità ma anche la forte somiglianza tra di esse.
Vocali
Il telugu usa 14 vocali, ognuna delle quali ha sia una forma singolare che una diacritica usata con le consonanti per creare le sillabe. Il telugu fa distinzione tra vocali lunghe e brevi.
Indipendente | Con క (k) | ISO | IPA | Indipendente | Con క (k) | ISO | IPA |
---|---|---|---|---|---|---|---|
అ | క | a | /a/ | ఆ | కా | ā | /aː/ |
ఇ | కి | i | /i/ | ఈ | కీ | ī | /iː/ |
ఉ | కు | u | /u/ | ఊ | కూ | ū | /uː/ |
ఋ | కృ | r̥ | /ri, ru/ | ౠ | కౄ | r̥̄ | /riː, ruː/ |
ఌ | కే | ~l | l̥ | ౡ | l̥̄ | ||
ఎ | కె | e | /e/ | ఏ | కే | ē | /eː/ |
ఐ | కై | ai | /aj/ | ఒ | కొ | o | /o/ |
ఓ | కో | ō | /oː/ | ఔ | కౌ | au | /aw/ |
అం | కం | um | అః | కః | ah-ha |
Consonanti
Character | ISO | IPA | Character | ISO | IPA | Character | ISO | IPA | Character | ISO | IPA | Character | ISO | IPA |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
క | k | /k/ | ఖ | kh | /kʰ/ | గ | g | /ɡ/ | ఘ | gh | /ɡʱ/ | ఙ | ṅ | /ŋ/ |
చ | c | /tʃ/ | ఛ | ch | /tʃʰ/ | జ | j | /dʒ/ | ఝ | jh | /dʒʱ/ | ఞ | ñ | /ɲ/ |
ట | ṭ | /ʈ/ | ఠ | ṭh | /ʈʰ/ | డ | ḍ | /ɖ/ | ఢ | ḍh | /ɖʱ/ | ణ | ṇ | /ɳ/ |
త | t | /t/ | థ | th | /tʰ/ | ద | d | /d/ | ధ | dh | /dʱ/ | న | n | /n/ |
ప | p | /p/ | ఫ | ph | /pʰ/ | బ | b | /b/ | భ | bh | /bʱ/ | మ | m | /m/ |
య | y | /j/ | ర | r | /r/ | ల | l | /l/ | వ | v | /ʋ/ | ళ | ḷ | /ɭ/ |
శ | ś | /ʃ/ | ష | ṣ | /ʂ/ | స | s | /s/ | హ | h | /h/ | ఱ | ṛ | /ɽ/ |
Consonanti con legature vocali
అ | ఆ | ఇ | ఈ | ఉ | ఊ | ఋ | ౠ | ఎ | ఏ | ఐ | ఒ | ఓ | ఔ | అం | అః |
క | కా | కి | కీ | కు | కూ | కృ | కౄ | కె | కే | కై | కొ | కో | కౌ | కం | కః |
ఖ | ఖా | ఖి | ఖీ | ఖు | ఖూ | ఖృ | ఖౄ | ఖె | ఖే | ఖై | ఖొ | ఖో | ఖౌ | ఖం | ఖః |
గ | గా | గి | గీ | గు | గూ | గృ | గౄ | గె | గే | గై | గొ | గో | గౌ | గం | గః |
ఘ | ఘా | ఘి | ఘీ | ఘు | ఘూ | ఘృ | ఘౄ | ఘె | ఘే | ఘై | ఘొ | ఘో | ఘౌ | ఘం | ఘః |
ఙ | ఙా | ఙి | ఙీ | ఙు | ఙూ | ఙృ | ఙౄ | ఙె | ఙే | ఙై | ఙొ | ఙో | ఙౌ | ఙం | ఙః |
చ | చా | చి | చీ | చు | చూ | చృ | చౄ | చె | చే | చై | చొ | చో | చౌ | చం | చః |
ఛ | ఛా | ఛి | ఛీ | ఛు | ఛూ | ఛృ | ఛౄ | ఛె | ఛే | ఛై | ఛొ | ఛో | ఛౌ | ఛం | ఛః |
జ | జా | జి | జీ | జు | జూ | జృ | జౄ | జె | జే | జై | జొ | జో | జౌ | జం | జః |
ఝ | ఝా | ఝి | ఝీ | ఝు | ఝూ | ఝృ | ఝౄ | ఝె | ఝే | ఝై | ఝొ | ఝో | ఝౌ | ఝం | ఝః |
ఞ | ఞా | ఞి | ఞీ | ఞు | ఞూ | ఞృ | ఞౄ | ఞె | ఞే | ఞై | ఞొ | ఞో | ఞౌ | ఞం | ఞః |
ట | టా | టి | టీ | టు | టూ | టృ | టౄ | టె | టే | టై | టొ | టో | టౌ | టం | టః |
ఠ | ఠా | ఠి | ఠీ | ఠు | ఠూ | ఠృ | ఠౄ | ఠె | ఠే | ఠై | ఠొ | ఠో | ఠౌ | ఠం | ఠః |
డ | డా | డి | డీ | డు | డూ | డృ | డౄ | డె | డే | డై | డొ | డో | డౌ | డం | డః |
ఢ | ఢా | ఢి | ఢీ | ఢు | ఢూ | ఢృ | ఢౄ | ఢె | ఢే | ఢై | ఢొ | ఢో | ఢౌ | ఢం | ఢః |
ణ | ణా | ణి | ణీ | ణు | ణూ | ణృ | ణౄ | ణె | ణే | ణై | ణొ | ణో | ణౌ | ణం | ణః |
త | తా | తి | తీ | తు | తూ | తృ | తౄ | తె | తే | తై | తొ | తో | తౌ | తం | తః |
థ | థా | థి | థీ | థు | థూ | థృ | థౄ | థె | థే | థై | థొ | థో | థౌ | థం | థః |
ద | దా | ది | దీ | దు | దూ | దృ | దౄ | దె | దే | దై | దొ | దొ | దౌ | దం | దః |
ధ | ధా | ధి | ధీ | ధు | ధూ | ధృ | ధౄ | ధె | ధే | ధై | ధొ | ధో | ధౌ | ధం | ధః |
న | నా | ని | నీ | ను | నూ | నృ | నౄ | నె | నే | నై | నొ | నో | నౌ | నం | నః |
ప | పా | పి | పీ | పు | పూ | పృ | పౄ | పె | పే | పై | పొ | పో | పౌ | పం | పః |
ఫ | ఫా | ఫి | ఫీ | ఫు | ఫూ | ఫృ | ఫౄ | ఫె | ఫే | ఫై | ఫొ | ఫో | ఫౌ | ఫం | ఫః |
బ | బా | బి | బీ | బు | బూ | బృ | బౄ | బె | బే | బై | బొ | బో | బౌ | బం | బః |
భ | భా | భి | బీ | భు | భూ | భృ | భౄ | భె | భే | భై | భొ | భో | భౌ | భం | భః |
మ | మా | మి | మీ | ము | మూ | మృ | మౄ | మె | మే | మై | మొ | మో | మౌ | మం | మః |
య | యా | యి | యీ | యు | యూ | యృ | యౄ | యె | యే | యై | యొ | యో | యౌ | యం | యః |
ర | రా | రి | రీ | రు | రూ | రృ | రౄ | రె | రే | రై | రొ | రో | రౌ | రం | రః |
ల | లా | లి | లీ | లు | లూ | లృ | లౄ | లె | లే | లై | లొ | లో | లౌ | లం | లః |
వ | వా | వి | వీ | వు | వూ | వృ | వౄ | వె | వే | వై | వొ | వో | వౌ | వం | వః |
శ | శా | శి | శీ | శు | శూ | శృ | శౄ | శె | శే | శై | శొ | శో | శౌ | శం | శః |
ష | షా | షి | షీ | షు | షూ | షృ | షౄ | షె | షే | షై | షొ | షో | షౌ | షం | షః |
స | సా | సి | సీ | సు | సూ | సృ | సౄ | సె | సే | సై | సొ | సో | సౌ | సం | సః |
హ | హా | హి | హీ | హు | హూ | హృ | హౄ | హె | హే | హై | హొ | హో | హౌ | హం | హః |
ళ | ళా | ళి | ళీ | ళు | ళూ | ళృ | ళౄ | ళె | ళే | ళై | ళొ | ళో | ళౌ | ళం | ళః |
క్ష | క్షా | క్షి | క్షీ | క్షు | క్షూ | క్షృ | క్షౄ | క్షె | క్షే | క్షై | క్షొ | క్షో | క్షౌ | క్షం | క్షః |
ఱ | ఱా | ఱి | ఱీ | ఱు | ఱూ | ఱృ | ఱౄ | ఱె | ఱే | ఱై | ఱొ | ఱో | ఱౌ | ఱం | ఱః |
Voci correlate
- Lingua telugu
- Scrittura kannada
Altri progetti
Altri progetti
- Wikimedia Commons
Wikimedia Commons contiene immagini o altri file su scrittura telugu
Collegamenti esterni
- Informazioni utili e autenticate sulla scrittura Telugu (inglese), su engr.mun.ca. URL consultato il 9 maggio 2010 (archiviato dall'url originale il 12 aprile 2010).