Abraham Goldfaden
![]() | |||
Data i miejsce urodzenia | 24 lipca 1840 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 9 stycznia 1908 | ||
Język | jidysz, hebrajski | ||
Dziedzina sztuki | dramatopisarz, poeta | ||
Ważne dzieła | |||
| |||
|
Abraham Goldfaden (ur. 24 lipca 1840 w Starokonstantynowie na Wołyniu, zm. 9 stycznia 1908 w Nowym Jorku[1]) – żydowski dramatopisarz i poeta, tworzący w językach jidysz i hebrajskim.
Pozostawał pod wpływem idei oświecenia żydowskiego Haskala. Uważany za twórcę nowoczesnego żydowskiego teatru[2] oraz żydowskiej opery; w roku 1876 założył Jassach teatralny zespół objazdowy, dla którego pisał teksty i muzykę[1]. Wystawiał sztuki w Odessie, Warszawie, Paryżu, Londynie i Lwowie. W roku 1903 zamieszkał w Nowym Jorku, gdzie założył szkołę dramatyczną. Był autorem ponad 50 sztuk, inspirowanych głównie folklorem[1], z których pochodzą popularne do czasów obecnych piosenki. Pisał także komedie: Di bejde Kuni-Leml[1] ['obaj Kuni-Leml'] (1882), Czarodziejka[1] (1882 (wystawione w Polsce w 1889), oraz dramaty historyczne: oparty na biblijnej Pieśni nad pieśniami dramat Sulamita[1] 1883, wystawiony w Polsce w 1887), czy związane z historią narodu żydowskiego: Bar Kochba[1] (1887), Dr Almosado[1], Juda Macabi[1].
- Okładka libretta sztuki Bar Kochba
- Strona tytułowa sztuki די צווי קוני לעמעל (Di bejde Kuni-Leml)
- Popiersie Abrahama Goldfadena w Jassach w Rumunii
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i Anna Maria Szczepan Wojnarska: Goldfaden Abraham. sztetl.org.pl. [dostęp 2019-02-03]. (pol.).
- ↑ Abraham Goldfaden – ojciec teatru żydowskiego. [w:] Wykaz tematów prac licencjackich obronionych w Katedrze i Instytucie Judaistyki [on-line]. Instytut Judaistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2013-03-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (12 maja 2014)]. (pol.).
Linki zewnętrzne
- Free song lyrics in Yiddish and sheet music by Abraham Goldfaden http://ulrich-greve.eu/free/goldfaden.html
- Utwory Abrahama Goldfadena w serwisie Polona.pl
- PWN: 3906435
- Britannica: biography/Avrom-Goldfaden
- NE.se: abraham-goldfaden
- VLE: avram-goldfaden
- Hrvatska enciklopedija: 22529