Andrzej Zybertowicz
![]() Andrzej Zybertowicz (2008) | |||
Państwo działania | Polska | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce urodzenia | 30 września 1954 | ||
Pełne imię i nazwisko | Andrzej Janusz Zybertowicz | ||
Profesor nauk społecznych | |||
Specjalność: socjologia wiedzy, teoria społeczna | |||
Alma Mater | |||
Doktorat | 1985 | ||
Habilitacja | 1997 | ||
Profesura | 1 grudnia 2021 | ||
Nauczyciel akademicki | |||
Uczelnia | Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu | ||
Okres zatrudn. | 1977–2020 | ||
Dyrektor | |||
Instytut | Instytut Socjologii UMK | ||
Okres spraw. | 1998–2006 | ||
| |||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/30/Andrzej_Zybertowicz_na_Kongresie_Pami%C4%99ci_Narodowej_%282023%29.jpg/220px-Andrzej_Zybertowicz_na_Kongresie_Pami%C4%99ci_Narodowej_%282023%29.jpg)
Andrzej Janusz Zybertowicz (ur. 30 września 1954 w Bydgoszczy[1]) – polski socjolog, publicysta i nauczyciel akademicki, profesor nauk społecznych, profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, doradca społeczny prezydentów RP: Lecha Kaczyńskiego (2008–2010) i Andrzeja Dudy (od 2015).
Życiorys
Wykształcenie i działalność zawodowa
W 1977 ukończył studia historyczne na UMK oraz archiwistyczne na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza. W 1985 uzyskał stopień naukowy doktora na UAM na podstawie pracy Problem stosowania teorii materializmu historycznego we współczesnej historiografii polskiej, której promotorem był Jerzy Topolski. Stopień doktora habilitowanego otrzymał w 1997 na Uniwersytecie Warszawskim w oparciu o dorobek naukowy oraz rozprawę zatytułowaną Przemoc i poznanie: Studium z nie-klasycznej socjologii wiedzy. W pracy naukowej specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu socjologii wiedzy i teorii społecznej.
Został pracownikiem naukowym Instytutu Filozofii UMK, w latach 1989–1995 pracował w Katedrze Socjologii, od 1995 związany z Instytutem Socjologii UMK (w latach 1998–2006 pełnił funkcję jego dyrektora). Został kierownikiem Podyplomowego Studium Socjologii Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Zakładu Interesów Grupowych. Objął stanowisko profesora nadzwyczajnego UMK, był również profesorem nadzwyczajnym Akademii Humanistyczno-Ekonomicznej w Łodzi. Wchodził w skład Komitetu Naukoznawstwa Polskiej Akademii Nauk[2].
Jest autorem tekstów publikowanych na łamach m.in. „W Sieci”, „Naszego Dziennika” i „Gazety Polskiej”.
W czerwcu 2020 Prezydium Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów podjęło decyzję odmawiającą przedstawienia prezydentowi jego kandydatury do tytułu profesora[3]. Andrzej Zybertowicz tytuł profesora nauk społecznych otrzymał 1 grudnia 2021[4].
Działalność publiczna
Na początku lat 80. związany z grupą „Sigma”, działającą w ramach Socjalistycznego Związku Studentów Polskich[5]. W 1980 opracował wraz z Romanem Bäckerem tekst programowy pt. Ostatnia szansa PZPR w ramach Komisji Konsultacyjno-Porozumiewawczej Podstawowych Organizacji Partyjnych w Toruniu należącej do tzw. struktur poziomych PZPR[1].
W stanie wojennym kolportował autorską ulotkę przeciw jego wprowadzeniu. Publikował w „Obecności”, toruńskim piśmie podziemnym, zajmował się dystrybucją nielegalnych wydawnictw. Od 6 lipca do 14 września 1982 był aresztowany, zwolniony z uwagi na stan zdrowia. Sprawę umorzono w 1983 na mocy amnestii. Był współzałożycielem Społecznego Stowarzyszenia Obrony Praw Człowieka i wykładowcą w Klubie Myśli Politycznej w Toruniu[1].
W 2006 był ekspertem Komisji Weryfikacyjnej Wojskowych Służb Informacyjnych. Od 2006 do 2007 przewodniczył radzie programowej Centralnego Ośrodka Szkolenia Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Od 1 lipca 2007 do 16 listopada 2007 był głównym doradcą premiera Jarosława Kaczyńskiego do spraw bezpieczeństwa[6]. Od 2008 do 2010 był doradcą prezydenta Lecha Kaczyńskiego do spraw bezpieczeństwa państwa.
Uważany jest za twórcę sloganu i głównego teoretyka tzw. układu polityczno-biznesowego[7][8]. W 2014 został członkiem rady programowej Prawa i Sprawiedliwości[9]. W wyborach do Parlamentu Europejskiego w tym samym roku startował z listy PiS w okręgu nr 2 obejmującym województwo kujawsko-pomorskie i nie uzyskał mandatu posła, zdobywając 39 911 głosów[10].
Był członkiem komitetów naukowych II i III Konferencji Smoleńskiej z lat 2013–2014, dotyczących katastrofy samolotu Tu-154 w Smoleńsku z 10 kwietnia 2010[11][12].
We wrześniu 2015 został doradcą społecznym prezydenta RP Andrzeja Dudy[13]. Został również doradcą szefa Biura Bezpieczeństwa Narodowego[14]. W grudniu 2021 wszedł w skład Rady ds. Bezpieczeństwa i Obronności działającej w ramach Narodowej Rady Rozwoju[15].
W sierpniu 2023 z rekomendacji posłów Prawa i Sprawiedliwości został powołany przez Sejm w skład Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2007–2022[16]. Odwołany przez Sejm 29 listopada 2023[17].
Wybrane publikacje
- O obiektywnej funkcji społecznej ruchu robotniczego i ideologii marksistowskiej w XIX wieku, „Acta Universitatis Nicolai Copernici” nr 143, Toruń 1983.
- Między dogmatem a programem badawczym: problemy stosowania materializmu historycznego we współczesnej historiografii polskiej, PWN, Warszawa-Poznań 1990.
- W uścisku tajnych służb. Upadek komunizmu i układ postnomenklaturowy, Antyk, Komorów 1993.
- Przemoc i poznanie: studium z nie-klasycznej socjologii wiedzy, UMK, Toruń 1995, ISBN 83-231-0645-2.
- Privatizing the police-state: the case of Poland (współautor z Marią Łoś), St. Martin's Press, Nowy Jork 2000.
- Transformacja podszyta przemocą. O nieformalnych mechanizmach przemian instytucjonalnych (współautor z Radosławem Sojakiem), UMK, Toruń 2008.
- III RP: kulisy systemu – rozmawia Joanna Lichocka, Wydawnictwo Słowa i Myśl, Warszawa 2013.
Przypisy
- ↑ a b c Krzysztof Biernacki: Andrzej Zybertowicz. encysol.pl. [dostęp 2018-01-10].
- ↑ CV. zybertowicz.pl, 31 października 2008. [dostęp 2014-03-16].
- ↑ Marcin Kozłowski: Mamy treść trzech recenzji ws. profesury Zybertowicza. „Wniosek o nadanie tytułu nieuzasadniony”. gazeta.pl, 30 czerwca 2020. [dostęp 2020-07-01].
- ↑ Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 grudnia 2021 r. nr 115.23.2021 w sprawie nadania tytułu profesora (M.P. z 2021 r. poz. 1169).
- ↑ „Wspólne Rozmowy”, Ośrodek Pracy Politycznej „Sigma”, Socjalistyczny Związek Studentów Polskich UW, Warszawa, nr 11/1980, 12/1980, 11–12/1981, 14/1981, 16–17/1981.
- ↑ Zybertowicz został doradcą premiera. wp.pl, 4 lipca 2007. [dostęp 2014-03-16].
- ↑ Rabarbarowy smak układu. wyborcza.pl, 25 września 2007. [dostęp 2014-03-16].
- ↑ Popkultura żywi się Układem. wyborcza.pl, 23 czerwca 2008. [dostęp 2014-03-16].
- ↑ Rada Polityczna Prawa i Sprawiedliwości powołała Radę Programową. pis.org.pl, 15 lutego 2014. [dostęp 2014-10-07].
- ↑ Wybory do Parlamentu Europejskiego zarządzone na dzień 25 maja 2014. pkw.gov.pl. [dostęp 2014-06-03].
- ↑ II Konferencja Smoleńska 2013. konferencja.home.pl, 2013. [dostęp 2014-10-20].
- ↑ III Konferencja Smoleńska 2014. konferencja.home.pl, 2014. [dostęp 2014-10-20].
- ↑ Prezydent powołał Doradców i Doradców Społecznych. prezydent.pl, 24 września 2015. [dostęp 2015-09-24].
- ↑ Kierownictwo. bbn.gov.pl. [dostęp 2017-09-25].
- ↑ Rada ds. Bezpieczeństwa i Obronności rozpoczęła pracę. prezydent.pl, 15 grudnia 2021. [dostęp 2021-12-16].
- ↑ Sejm podjął decyzję. Skład komisji lex Tusk przegłosowany. onet.pl, 30 sierpnia 2023. [dostęp 2023-08-30].
- ↑ Głosowanie nr 49 na 1. posiedzeniu Sejmu. sejm.gov.pl, 29 listopada 2023. [dostęp 2023-11-29].
Bibliografia
- Prof. dr hab. Andrzej Janusz Zybertowicz, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2022-02-25] .
- Sławomir Kalembka (red.), Pracownicy nauki i dydaktyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika 1945–1994. Materiały do biografii, Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 1995.
Linki zewnętrzne
- Andrzej Zybertowicz – strona prywatna. [dostęp 2014-03-16].
- identyfikator osoby w serwisie „Nauka Polska”: 33306
- Ludzie Nauki: Q3rr8Z2rnqQ
- Scopus: 56167020500