Félicien David
![]() | |||
Imię i nazwisko | Félicien César David | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce urodzenia | 13 kwietnia 1810 | ||
Pochodzenie | francuskie | ||
Data i miejsce śmierci | 29 sierpnia 1876 | ||
Gatunki | muzyka poważna, muzyka romantyczna | ||
Zawód | kompozytor | ||
Odznaczenia | |||
![]() | |||
|
Félicien César David (ur. 13 kwietnia 1810 w Cadenet w departamencie Vaucluse, zm. 29 sierpnia 1876 w Saint-Germain-en-Laye[1][2]) – francuski kompozytor.
Życiorys
Syn złotnika[2]. Osierocony jako dziecko, w wieku 7 lat zaczął występować w chórze w katedrze Saint-Sauveur w Aix-en-Provence, gdzie uczęszczał także do kolegium prowadzonego przez jezuitów[2]. W okresie tym zaczął uczyć się muzyki i pisać swoje pierwsze kompozycje[1]. W 1830 roku podjął studia w Konserwatorium Paryskim, gdzie uczęszczał do klasy Édouarda Millaulta, później zaś uczył się kontrapunktu i fugi u François-Josepha Fétisa i gry na organach u François Benoista. Uczęszczał również prywatnie na lekcje harmonii u Napoléona-Henriego Rebera[1]. W trakcie studiów związał się z kręgiem saintsimonistów[1][2]. Głęboko zaangażowany w ich działalność, pisał pieśni na użytek ceremonii bractwa. W latach 1833–1835 jako jeden z apostołów „nowego chrześcijaństwa” odbył podróż na Bliski Wschód, odwiedzając Stambuł, Smyrnę, Jerozolimę i Egipt. Poznana wówczas kultura i muzyka odwiedzonych krajów odcisnęła później głębokie piętno na jego własnej twórczości[1][2].
Po powrocie do Francji wydał w 1836 roku w Paryżu cykl 22 utworów na fortepian pt. Mélodies orientales[1][2]. Następnie podjął pracę nad symfonią Le désert. Jej paryskie prawykonanie w dniu 8 grudnia 1844 roku okazało się sukcesem i zapewniło Davidowi gwałtowną popularność[1][2]. W 1845 roku odbył podróż po Francji, północnych Włoszech i środkowej Europie[2]. W Niemczech nawiązał znajomość z Felixem Mendelssohnem i Giacomo Meyerbeerem[1]. Kolejne lata ugruntowały jego sławę jako kompozytora. Pisał opery i oratoria, ciepło przyjmowane przez publikę. W 1860 roku przyznano mu dożywotnią rentę, w 1862 roku zaś odznaczony został Legią Honorową[1]. Przyznano mu również nagrodę Académie des Beaux-Arts za twórczość operową[1]. Po śmierci Hectora Berlioza w 1869 roku wybrano go członkiem Institut de France[1][2].
Twórczość
Twórczość Davida wyrasta z tradycji wczesnoromantycznej muzyki francuskiej. Jej cechy charakterystyczne to silne zróżnicowanie narracji muzycznej, umiarkowanie intensywna wokalizacja, duża rola kolorystyki, przewaga ilustracyjności nad programowością, bezpośredniość emocji[1]. Silne piętno na muzyce Davida odcisnęła muzyka Orientu, pod wpływem której stosował melizmatykę i specyficzną skalowość. Poszukiwania muzyczne przywiodły go do niekiedy nowatorskich rozwiązań, jak np. wprowadzenia partii recytatora w symfonii-odzie Le désert[1].
Ważniejsze kompozycje
(na podstawie materiałów źródłowych)[1]
Utwory orkiestrowe
- I symfonia F-dur, 1837
- II symfonia E-dur, 1838
- III symfonia Es-dur, 1841
- IV symfonia d-moll, 1849
- Solo Es-dur na kornet i orkiestrę, ok. 1840
Utwory kameralne
- 2 nonety F-dur i c-moll na instrumenty dęte blaszane, 1839
- 24 miniatury na kwintet smyczkowy Le quatre saisons, 1845–1846
- 4 kwartety smyczkowe
- 3 tria fortepianowe
- 12 mélodies na skrzypce lub wiolonczelę i fortepian
Opery
- La perle du Brésil, libretto J. Gabriel i S. Saint-Etienn, premiera: Paryż 1851
- Herculanum, libretto J. Méry i T. Hadot, premiera: Paryż 1859
- Lalla-Roukh, libretto H. Lucas i M. Carré według Thomasa Moore’a, premiera: Paryż 1862
- La captive, libretto M. Carré, 1860–1864, niewystawiona
- Le saphir, libretto M. Carré, T. Hadot i A. de Leuven według Szekspira, premiera: Paryż 1865
Inne utwory
- 22 miniatury na fortepian Mélodies orientales, 1836
- 6 esquisses symphoniques, 1856
- Le désert na tenora, recytatora, chór mieszany, chór żeński ad libitum i orkiestrę do słów A. Colina, 1844
- Christoph Colomb do słów J. Méry’ego, C. Chaubeta i S. Saint-Etienne, 1847
- oratorium Moïse au Sinaï do słów S. Saint-Etienne według B.P. Enfantina, 1846
- misterium L’Eden do słów J. Méry’ego 1847
- walce, mazurki, pieśni
Przypisy
Linki zewnętrzne
- Félicien David – twórczość tego autora dostępna w bibliotece cyfrowej International Music Score Library Project
- Félicien David – nuty w bibliotece Polona
- ISNI: 0000000122784115
- VIAF: 37101436
- LCCN: n83056660
- GND: 118836358
- LIBRIS: 0xbfjv4j3mxxr0m
- BnF: 13892999p
- SUDOC: 061439908
- SBN: LO1V060284
- NKC: xx0001788
- BNE: XX976975
- NTA: 104087048
- CiNii: DA09409217
- Open Library: OL4699567A
- PLWABN: 9810583943005606
- NUKAT: n97063489
- J9U: 987007275171605171
- PTBNP: 234635
- CANTIC: a11700014
- RISM: people/3813
- PWN: 3890851
- Britannica: biography/Felicien-Cesar-David
- Universalis: felicien-cesar-david
- БРЭ: 2626699
- NE.se: felicien-david
- SNL: Félicien_César_David
- VLE: felicien-david
- Catalana: 0021605
- DSDE: Félicien_David
- Hrvatska enciklopedija: 14007