Jan Kazimierz Kruszewski
![]() Jan Kazimierz Kruszewski (przed 1939) | |||
![]() | |||
Data i miejsce urodzenia | 18 czerwca 1888 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 28 marca 1977 | ||
Przebieg służby | |||
Lata służby | 1914–1977 | ||
Siły zbrojne |
| ||
Formacja |
| ||
Jednostki | Pierwsza Kompania Kadrowa | ||
Stanowiska | dowódca plutonu piechoty | ||
Odznaczenia | |||
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |||
|
Jan Kazimierz Kruszewski (ur. 18 czerwca 1888 w Aleksandrowie, zm. 28 marca 1977 w Lailly-en-Val) – generał brygady Wojska Polskiego.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7f/Pi%C5%82sudski_i_oficerowie_1_DPLeg.jpg/240px-Pi%C5%82sudski_i_oficerowie_1_DPLeg.jpg)
Życiorys
Jan Kruszewski urodził się 18 czerwca 1888 w Aleksandrowo (Pokrytki)[1], w ówczesnej guberni płockiej, w rodzinie Kazimierza Józefa, ziemianina, i Wiktorii z Kołakowskich. W 1907 otrzymał świadectwo dojrzałości w Gimnazjum Polskiej Macierzy Szkolnej w Płocku. Studiował medycynę w Krakowie i Genewie, działał w Związku Strzeleckim[1].
Od sierpnia 1914 do lipca 1917 służył w Legionach Polskich, był między innymi dowódcą IV plutonu w 1 kompanii kadrowej, dowódcą kompanii w 1 pułku piechoty, dowódcą szkoły oficerskiej w I Brygadzie, komendantem kursu wyszkolenia. Po kryzysie przysięgowym został internowany w Beniaminowie[1].
Od kwietnia do listopada 1918 był dowódcą kompanii w 2 pułku piechoty Polskiej Siły Zbrojnej. Od listopada 1918 do stycznia 1919 był dowódcą batalionu w obozie rekrutacyjnym Jabłonna. Od stycznia do marca 1919 był dowódcą Grupy Jabłonna w Warszawie. Od kwietnia 1919 do października 1926 był dowódcą batalionu, a następnie dowódcą 1 pułku piechoty Legionów, a od października 1920 także pełnił obowiązki dowódcy I Brygady Piechoty Legionów. 11 czerwca 1920 zatwierdzony został w stopniu podpułkownika z dniem 1 kwietnia tego roku, a 3 maja 1922 został zweryfikowany w tym stopniu ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. 31 marca 1924 awansował na pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1923 i 9. lokatą w korpusie oficerów piechoty.
Od października 1926 do marca 1928 był dowódcą piechoty dywizyjnej 1 Dywizji Piechoty Legionów. Od marca 1928 do października 1930 był dowódcą 1 Dywizji Piechoty Legionów. Od 14 października 1930 do sierpnia 1939 był dowódcą Korpusu Ochrony Pogranicza. 10 listopada 1930 Prezydent Rzeczypospolitej Ignacy Mościcki nadał mu stopień generała brygady ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1931 i 1. lokatą w korpusie generałów. Jednocześnie zezwolił mu na nałożenie oznak nowego stopnia przed 1 stycznia 1931[2].
Został osadnikiem wojskowym w kolonii Koweniów (powiat wilejski)[3]. Na początku 1927 został przewodniczącym komisji rewizyjnej Związku Piłki Nożnej w Wilnie[4]. Od 1936 był zastępcą Komendanta Naczelnego Związku Legionistów Polskich, płk. dypl. Adama Koca[5], a po jego przejściu na dłuższy urlop w styczniu 1938 objął funkcję prezesa ZLP[6].
We wrześniu 1939 był dowódcą Grupy Operacyjnej w Armii Odwodowej „Prusy”[1]. Po kampanii wrześniowej był w niewoli niemieckiej (m.in. jeniec obozu VII A Murnau), a po uwolnieniu osiedlił się we Francji.
Zmarł w Domu Spokojnej Starości Polskiego Funduszu Humanitarnego w Lailly-en-Val i został pochowany na miejscowym cmentarzu.
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari (16 lutego 1921)[7][8]
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (8 listopada 1930)[7][9]
- Krzyż Niepodległości (9 listopada 1931)[10]
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (9 listopada 1926)[11][7][12]
- Krzyż Walecznych (czterokrotnie)[7]
- Złoty Krzyż Zasługi (dwukrotnie: 17 marca 1930[7][13], 10 czerwca 1939[14])
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[7]
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości[7]
- Odznaka za Rany i Kontuzje[15]
- Odznaka Pamiątkowa „Pierwszej Kadrowej”[16]
- Odznaka „Za wierną służbę”[15]
- Oficer Orderu Legii Honorowej (Francja)[7]
- Order Pogromcy Niedźwiedzia III klasy (Łotwa)[7]
- Medal 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej (Łotwa, 1929)[17][7]
Przypisy
- ↑ a b c d Danielewicz 1994 ↓, s. 33.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 11 listopada 1930 roku, s. 323.
- ↑ Osadnicy wojskowi – lista kompletna. kresy.genealodzy.pl. s. 97. [dostęp 2015-04-05].
- ↑ Wychowanie fizyczne i sporty. Z ruchu organizacyjnego. „Światfilm”, s. 4, Nr 2 z 13 lutego 1927.
- ↑ Związek Legionistów Polskich : 1936–1938 r. : sprawozdanie Zarządu Głównego Związku Legionistów Polskich, Warszawa 1938, s. 33.
- ↑ Nowy komendant Zw. Legionistów. „Wschód”. Nr 73, s. 5, 30 stycznia 1938.
- ↑ a b c d e f g h i j Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Warszawa: Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej, 1938, s. 385.
- ↑ Dekret Wodza Naczelnego L. 2630 z 16 lutego 1921 r. Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 8 poz. 239
- ↑ M.P. z 1930 r. nr 260, poz. 351 „za zasługi na polu wyszkolenia wojska”.
- ↑ M.P. z 1931 r. nr 260, poz. 352 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
- ↑ M.P. z 1926 r. nr 259, poz. 728 „za zasługi na polu organizacji armji i wyszkolenia żołnierza”.
- ↑ Dziennik Personalny MSWojsk. Nr 54 z 23 grudnia 1926 r.
- ↑ M.P. z 1930 r. nr 98, poz. 143 „za zasługi na polu organizacji i wyszkolenia wojska”.
- ↑ M.P. z 1939 r. nr 131, poz. 308 „za zasługi na polu pracy społecznej”.
- ↑ a b Na podstawie fotografii.
- ↑ 6 sierpień: 1914–1934, Warszawa: Zarząd Główny Związku Legjonistów Polskich, 1934, s. 20 .
- ↑ Dziennik Personalny MSWojsk. Nr 12 z 6 sierpnia 1929 r., s. 238.
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2016-02-15].
- Genealogia Stankiewicze z przyjaciółmi: Lista nazwisk osób odznaczonych Orderem Virtuti Militari. [dostęp 2009-12-18].
- Akta Stanu Cywilnego Parafii Niedzbórz, akt urodzenia nr 49/1888 Aleksandrowo.
- A. Maciesza, Gimnazjum im. Władysława Jagiełły w Płocku 1906–1931, Płock 1931.
- Tadeusz Jurga: Obrona Polski 1939. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1990, s. 787–788. ISBN 83-211-1096-7.
- Jerzy Danielewicz: Wyższa kadra dowódcza KOP 1924–1939. W: Lech Grochowski[red.]: Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powstania. Materiały z konferencji popularnonaukowej. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 1994.