Karl Mannheim
![]() | Ten artykuł od 2012-11 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • Federacja Bibliotek Cyfrowych • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary) Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu. |
![]() | |||
Data i miejsce urodzenia | 27 marca 1893 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 9 stycznia 1947 | ||
Zawód, zajęcie | socjolog | ||
Narodowość | węgierska | ||
Tytuł naukowy | profesor socjologii | ||
|
Karl Mannheim (właśc. Mannheim Károly, ur. 27 marca 1893 w Budapeszcie, Austro-Węgry, zm. 9 stycznia 1947 w Londynie, Wielka Brytania) – węgierski socjolog pochodzenia żydowskiego.
Życiorys
Biografia Mannheim’a może być podzielona na trzy główne fazy: węgierską (do 1919), niemiecką 1919-1933 i brytyjską (1933-1947).
Karl Mannheim studiował w Budapeszcie i Berlinie (gdzie w roku 1914 uczęszczał na wykłady Georga Simmla). W czasie niedługiego okresu istnienia Węgierskiej Republiki Rad uczył dzięki poparciu jego przyjaciela György Lukács'a. Karl Mannheim nie podzielał jednak politycznych poglądów swojego przyjaciela i dystansował się od jego zwrotu ku marksizmowi. Gdy władzę na Węgrzech przejął surowy reżim antyrewolucyjny, Karl Mannheim wyemigrował do Niemiec. W latach 1922–1925 w Heidelbergu pracował pod kierunkiem niemieckiego socjologa Alfreda Webera, brata lepiej znanego Maxa Webera. W roku 1930 został profesorem socjologii na Uniwersytecie Johanna Wolfganga Goethego we Frankfurcie nad Menem. W okresie tym (od wiosny 1930 r. do wiosny 1933 roku) jego asystentami byli Norbert Elias i Hans Gerth. W roku 1933 pozbawiony profesury przez nazistów przeniósł się do Wielkiej Brytanii gdzie osiedlił się i wykładał w London School of Economics, a następnie w Instytucie Edukacji na Uniwersytecie Londyńskim (od 1941 na część etatu a od 1946 na całym etacie).
Koncepcje i publikacje
Mannheim był jednym z twórców socjologii wiedzy. Jego zdaniem wiedza danej grupy społecznej jest wytwarzana społecznie i uzależniona od pozycji społecznej tej grupy. Punktem wyjścia dla takiej socjologii wiedzy była sformułowana przez Marksa koncepcja ideologii.
Ideologia i Utopia to praca, która należy do kanonu socjologii wiedzy, a nawet jest jej dziełem "założycielskim".
Tłumaczenia prac na j. polski
- Ideologia i utopia, przeł. Jan Miziński, wstęp do wyd. polskiego Jadwiga Mizińska, kwyd I: Lublin 1992, Wydawnictwo Test, ISBN 83-7038-096-4; wyd II: Warszawa 2008, Wydawnictwo Fundacji Aletheia, ISBN 978-83-61182-09-2 (Ideologie und Utopie 1929)
- Człowiek i społeczeństwo w dobie przebudowy, wstępem opatrz. Jerzy J. Wiatr, Warszawa 1974, PWN, seria Biblioteka Socjologiczna (Mensch und Gesellschaft im Zeitalter des Umbaus 1935)
- Socjologia wiedzy, przeł. Walter Auerbach i Gustaw Ichheiser, Warszawa 1961, Wyższa Szkoła Nauk Społecznych przy KC PZPR (Wissenssoziologie Auswahl aus dem Werk. Hrsg. von Kurt H. Wolff 1964)
- Myśl konserwatywna, Warszawa 1986, Kolegium Otryckie (Konservatismus Hrsg. von David Kettler, Volker Meja und Nico Stehr 1984)
Linki zewnętrzne
- Karl Mannheim, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2023-01-31] (ang.).
- Zdjęcie Karla Mannheima (1). arthurmag.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-11-21)].
- Zdjęcie Karla Mannheima (2)
- ISNI: 0000000108748580
- VIAF: 17291505, 311775682
- LCCN: n80070412
- GND: 118577190
- NDL: 00448711
- LIBRIS: tr5782mc08r4dg1
- BnF: 123178691
- SUDOC: 032079710
- NLA: 35326328
- NKC: jn19992000670
- BNE: XX1064368
- NTA: 069058245
- BIBSYS: 90085502
- CiNii: DA00805441
- Open Library: OL90898A
- PLWABN: 9810662105305606
- NUKAT: n97016478
- OBIN: 53147
- J9U: 987007264926205171
- PTBNP: 23113, 1342025
- CANTIC: a10808802
- LNB: 000024358
- CONOR: 35612771
- ΕΒΕ: 124409
- BLBNB: 000287825
- KRNLK: KAC199617632
- LIH: LNB:V*149970;=BQ
- NSZL: 194071
- PWN: 3937309
- Britannica: biography/Karl-Mannheim
- Treccani: karl-mannheim
- Universalis: karl-mannheim
- NE.se: karl-mannheim
- SNL: Karl_Mannheim
- VLE: karl-mannheim
- Catalana: 0039807
- DSDE: Karl_Mannheim
- Hrvatska enciklopedija: 38666