Kolonia robotnicza Ficinus
![]() | |||
![]() Pasaż Kubiny w Rudzie Śląskiej, w Wirku | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Miejscowość | Ruda Śląska Wirek | ||
Adres | ul. Kubiny 4-34 | ||
Typ budynku | budynki mieszkalne i gospodarcze, obecnie usługi | ||
Rozpoczęcie budowy | 1860 | ||
Ukończenie budowy | 1867 | ||
Położenie na mapie Rudy Śląskiej ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa śląskiego ![]() | |||
![]() | |||
|
Kolonia robotnicza Ficinus – historyczne osiedle robotnicze w Rudzie Śląskiej przy ul. Kubiny, wybudowane w latach 1860–1867 dla pracowników kopalni „Błogosławieństwo Boże” (niem. Gottessegen).
Kolonia jest od 1978 roku wpisana do rejestru zabytków pod numerem A/1231/78[2]. Ochrona obejmuje budynki mieszkalne, gospodarcze oraz ich najbliższe otoczenie[3]. Od 19 października 2006 „Kolonia robotnicza Ficinus”, wraz z Giszowcem i Nikiszowcem znajduje się na trasie Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego[4].
Opis
Założenie składa się z szesnastu identycznych domów, ustawionych kalenicowo wzdłuż ulicy Kubiny (w północnej pierzei). Domy są murowane z piaskowca, nietynkowane, z ceglanymi obramieniami okiennymi. Postawione zostały na rzucie prostokąta. Budynki są dwukondygnacyjne, nakryte niskimi dachami dwuspadowymi[5].
W każdym domu znajdowały się cztery mieszkania[5]. Do każdego z nich prowadziło osobne wejście przez przybudówki umieszczone symetrycznie po stronie wschodniej i zachodniej budynku. Do mieszkań na parterze wejścia umieszczone były w ścianie południowej przybudówki, do mieszkań na piętrze po stronie północnej[5].
Mieszkania były niewielkie, o powierzchni ok. 40 m². Składały się z przedsionka, kuchni i jednego pokoju[5].
Za domami mieszkalnymi znajdowały się budynki gospodarcze używane do hodowli drobnego inwentarza[5].
Rewitalizacja osiedla
Na początku lat 90. XX wieku osiedle było w bardzo złym stanie technicznym. Z 16 budynków tylko jeden był użytkowany, pozostałe ulegały stopniowej degradacji[6]. W roku 1990 opracowano koncepcję programowo-przestrzenną osiedla, która zakładała stworzenie w nim pasażu usługowego. Realizacja projektu rozpoczęła się w 1995 roku[6]. Po przeprowadzonej rewitalizacji[7], osiedle pełni funkcję usługową, głównie handlową[8]. Od 2020 roku w budynku zlokalizowanych pod numerem 24 swoją siedzibę ma filia Miejskiej Biblioteki Publicznej[9].
Przypisy
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024 .
- ↑ Michał Bulsa, Patronackie osiedla robotnicze. Tom 1: Górny Śląsk, Łódź 2022, s. 164.
- ↑ Rejestr zabytków: Ruda Śląska. [dostęp 2011-06-09].
- ↑ Kolonia Robotnicza Ficinus - Szlak Zabytków Techniki [online], www.zabytkitechniki.pl [dostęp 2021-03-16] (pol.).
- ↑ a b c d e Urbańczyk 2014 ↓, s. 67.
- ↑ a b Urbańczyk 2014 ↓, s. 68.
- ↑ Małgorzata Krakowiak: Zobacz, póki istnieją. Osiedla robotnicze na Górnym Śląsku. www.gazeta.pl. [dostęp 2011-06-09].
- ↑ Urbańczyk 2014 ↓, s. 71.
- ↑ ArturA. Kępa ArturA., Ficinus od podszewki [online], Ruda Śląska [dostęp 2021-03-16] (pol.).
Bibliografia
- Kolonia robotnicza Ficinus na Szlaku Zabytków Techniki. gosilesia.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-01-06)].
- Kolonia robotnicza Ficinus w Rudzie Śląskiej
- Łukasz Urbańczyk: Kolonia Ficinus w Rudzie Śląskiej jako przykład udanej rewitalizacji osiedla robotniczego. W: Wiadomości Konserwatorskie Województwa Śląskiego. T. 6: Dom - zabytkowa architektura mieszkalna. Katowice: Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego w Katowicach, 2014. ISBN 978-83-939745-0-4.
- p
- d
- e