Lironos wielkoskrzydły
Lyroderma lyra[1] | |||
(É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1810) | |||
![]() | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||
Typ | strunowce | ||
Podtyp | kręgowce | ||
Gromada | ssaki | ||
Podgromada | żyworodne | ||
Infragromada | |||
Rząd | nietoperze | ||
Podrząd | rudawkokształtne | ||
Nadrodzina | Rhinolophoidea | ||
Rodzina | lironosowate | ||
Rodzaj | Lyroderma | ||
Gatunek | lironos wielkoskrzydły | ||
Synonimy | |||
| |||
Podgatunki | |||
| |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[9] | |||
![]() najmniejszej troski | |||
Zasięg występowania | |||
![]() | |||
| |||
|
Lironos wielkoskrzydły[10] (Lyroderma lyra) – gatunek ssaka z rodziny lironosowatych (Megadermatidae).
Taksonomia
Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1810 roku francuski przyrodnik Étienne Geoffroy Saint-Hilaire nadając mu nazwę Megaderma lyra[4]. Holotyp pochodził z Indii[11]. Podgatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1907 roku duńsko-indyjski zespół teriologów (Duńczyk Knud Andersen i Indyjczyk Robert Charles Wroughton) nadając mu nazwę Eucheira sinensis[8]. Holotyp pochodził z[11]. Jedyny przedstawiciel rodzaju Lyroderma który opisał w 1872 roku niemiecki zoolog Wilhelm Peters[2].
Zaproponowano kilka synonimów lub podgatunków L. lyra, ale tylko dwa są obecnie uważane za ważne, a populacje indyjskie są średnio nieco mniejsze niż populacje wschodnie[12]. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World rozpoznają dwa podgatunków[12].
Etymologia
- Lyroderma: gr. λυρα lura „lira”; δερμα derma, δερματος dermatos „skóra”[13].
- Eucheira: gr. ευ eu „typowy, ładny, dobry”[14]; χειρ kheir, χειρος kheiros „dłoń, ręka”[15].
- lyra: gr. λυρα lura „lira”[16].
- sinense: nowołac. Sinensis „chiński”, od Sina „Chiny” , od późnołac. Sinae „chiński”, od gr. Σιναι Sinai „chiński”[17].
Zasięg występowania
Lironos wielkoskrzydły występuje w południowej i południowo-wschodniej Azji zamieszkując w zależności od podgatunku[12]:
- L. l. lyra – skrajnie wschodni Afganistan, Pakistan, Indie, Sri Lanka, Nepal, Bangladesz, południowo-zachodnia Chińska Republika Ludowa (Tybetański Region Autonomiczny) i zachodnia Mjanma; może również występować w Bhutanie.
- L. l. sinense – południowa Chińska Republika Ludowa, południowa Mjanma, Tajlandia, Laos, Wietnam, Kambodża i Półwysep Malajski.
Morfologia
Długość ciała 70–95 mm, ogona brak, długość ucha 31–45 mm, długość tylnej stopy 14–20 mm, długość przedramienia 56–72 mm; masa ciała 40–60 g[18].
Ekologia
Tryb życia
Lironos wielkoskrzydły oprócz owadów, pająków i innych bezkręgowców, zjada również inne gatunki nietoperzy, ryby, gryzonie i płazy. Lironosy wielkoskrzydłe sypiają ze sobą w grupach od 3 do 50 osobników w miejscach nie obranych przez inne zwierzęta.
Rozmnażanie
Okres godowy u lironosa wielkoskrzydłego przypada na listopad i po ciąży trwającej około 20 tygodni rodzi się 1 młode. Na krótko przed porodem samica porzuca samca opuszczając dotychczasową kryjówkę, powracając do niej dopiero po około 3-4 miesiącach.
Uwagi
- ↑ Młodszy homonim Eucheira Westwood, 1834 (Lepidoptera).
Przypisy
- ↑ Lyroderma lyra, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b W.C.H. Peters. Über die Arten der Chiropteren-gattung Megaderma. „Monatsberichte der Königlichen Preussische Akademie des Wissenschaften zu Berlin”. Aus dem Jahre 1872, s. 195, 1873. (niem.).
- ↑ Hodgson 1847 ↓, s. 891 (przypis).
- ↑ a b É. Geoffroy Saint-Hilaire. Sur les phyllostomes et les mégadermes, deux genres de la famille des chauve-souris. „Annales du Muséum d’Histoire naturelle”. 15, s. 190, 1810. (fr.).
- ↑ W. Elliot. A Catalogue of the Species of Mammalia found in the Southern Mahratta Country; with their Synonimes in the native languages in use there. „Madras Journal of Literature and Science”. 10, s. 96, 1839. (ang.).
- ↑ J.A. Wagner: Beiträge zur Säugthier-Fauna von Kaschmir. W: K.A.F. von Hügel: Kaschmir Und Das Reich Der Siek. Cz. 4. Stuttgart: Hallberger, 1844, s. 569, ryc.. (niem.).
- ↑ Hodgson 1847 ↓, s. 889.
- ↑ a b c K.C. Andersen & R.Ch. Wroughton. On the bats of the family Megadermatidæ. „The Annals and Magazine of Natural History”. Seventh series. 19 (110), s. 136, 1907. (ang.).
- ↑ C. Srinivasulu & B.C.S.& B. Srinivasulu C. Srinivasulu & B.C.S.& B., Lyroderma lyra, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2020, wersja 2021-3 [dostęp 2022-06-15] (ang.).
- ↑ Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 96. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
- ↑ a b D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Megaderma (Lyroderma) lyra. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2022-06-15].
- ↑ a b c C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 116. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
- ↑ T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 390, 1904. (ang.).
- ↑ Jaeger 1944 ↓, s. 86.
- ↑ Jaeger 1944 ↓, s. 48.
- ↑ Jaeger 1944 ↓, s. 129.
- ↑ sinense, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2022-06-15] (ang.).
- ↑ Ch.M. Francis: Family Megadermatidae (False-vampire Bats). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 9: Bats. Barcelona: Lynx Edicions, 2019, s. 192. ISBN 978-84-16728-19-0. (ang.).
Bibliografia
- B.H. Hodgson. The slaty blue megaderme. Megaderma schistacea, N. S.. „The Journal of the Asiatic Society of Bengal”. 16 (2), s. 889–894, 1847. (ang.).
- Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 1, Springfield: Charles C. Thomas, 1944, s. 1-256, OCLC 637083062 (ang.).