Murarz
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/88/Baumeister_-_Holzschnitt_von_Jost_Amman_-_1536.svg/200px-Baumeister_-_Holzschnitt_von_Jost_Amman_-_1536.svg.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/43/Maurer_1880.jpg/200px-Maurer_1880.jpg)
![]() | Ten artykuł od 2022-02 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • Federacja Bibliotek Cyfrowych • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary) Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu. |
![]() | Zobacz hasło murarz w Wikisłowniku |
Murarz, daw. murator[1] – nazwa zawodu oraz określenie rzemieślnika wykonującego ten zawód.
Do zakresu czynności realizowanych przez rzemiosło murarskie należy wykonywanie prac związanych z wznoszeniem budowli kamiennych lub ceglanych, gdzie czynnikiem wiążącym te materiały jest zaprawa murarska.
Zasadniczymi narzędziami pracy murarza są: pion, poziomica, kielnia, węgielnica, cyrkiel. W średniowieczu zawód murarza należał do tzw. zawodów wolnych. Zrzeszeni w cechach baumajstrzy, czyli mistrzowie murarstwa, przemierzali za pracą po terenie całej Europy wraz z towarzyszącymi im czeladnikami. Ich najbardziej eksponowanymi, a zarazem najbardziej prestiżowymi zamówieniami były katedry, których wznoszenie było wielkim kunsztem wymagającym wiedzy inżynierskiej i talentu architektonicznego. Był więc to zawód uprawiany na kilku poziomach wymagań i na kilku poziomach umiejętności i zdobytej wiedzy. Z zawodu murarskiego wyodrębniły się w czasach późniejszych osobne profesje, takie jak inżynier budownictwa, architekt.
Współcześnie z określeniem „murarz” kojarzony jest zazwyczaj jedynie robotnik budowlany, wykonujący pracę fizyczną w procesie wznoszenia budowli.
Wybitni „murarze” – twórcy architektury europejskiej:
- Mikołaj Werner z Pragi – w latach 1392–1397 budował bryłę Kościoła Mariackiego w Krakowie
- Franciszek Wiechoń z Klepacza – na początku XV wieku budował kaplicę przy Kościele Mariackim w Krakowie.
- Anton Pilgram (1460–1515)
- Peter Parler
- Kilián Ignác Dientzenhofer
- Karl Friedrich Schinkel
- Leo von Klenze
- Friedrich Weinbrenner
- Georg Adolf Demmler
- Władysław Czosnowski
Do określenia „murarz” – dawniej „mularz” – nawiązuje w swojej nazwie wolnomularstwo, czyli masoneria.
Przypisy
- ↑ murator – Wielki słownik W. Doroszewskiego PWN [online], sjp.pwn.pl [dostęp 2022-06-18] (pol.).