Nichole-Reine Lepaute
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Nicole-Reine_Lepaute.jpg/220px-Nicole-Reine_Lepaute.jpg)
Nichole-Reine Lepaute, z domu Étable (ur. 5 stycznia 1723 w Paryżu, zm. 6 grudnia 1788 w Saint-Cloud) – francuska astronomka i matematyczka.
Życiorys
Urodziła się w Pałacu Luksemburskim w Paryżu, gdzie jej ojciec był na służbie u Elżbiety Orleańskiej, królowej Hiszpanii.
W 1749 roku wyszła za mąż za Jeana-André Lepaute (1709–1789), który pracował jako królewski zegarmistrz. Utworzyła tablicę pokazującą oscylacje wahadła zegarowego o różnych długościach w różnych jednostkach czasu (tę pracę opublikował jej mąż w książce swojego autorstwa: Traité d'horlogerie w 1755 roku). Była to jej pierwsza praca matematyczna.
We współpracy z astronomem Josephem Lalande prowadziła badania, które pozwoliły przewidzieć powrót komety Halleya w 1759 roku. Takie badania wymagały ogromnej ilości obliczeń, szczególnie potrzebnych do ustalenia efektów grawitacyjnych Jowisza i Saturna na orbitę komety. Zajmowała się obliczaniem tablic dla astronomicznego almanachu Connaissance des temps, którego głównym redaktorem był Lalande. Obliczała efemerydy Słońca, Księżyca i planet nas okres 10 lat, wydawane drukiem pod tytułem Ephémérides des mouvements célestes.
Z dwuletnim wyprzedzeniem obliczyła obrączkowe zaćmienie Słońca, widzialne 1 kwietnia 1764 roku. Stworzyła mapę pokazującą czas i zakres tego zaćmienia w całej Europie, która ukazała się w jezuickim czasopiśmie „Mémoires de Trévoux” w czerwcu 1762 roku.
Na jej cześć nazwano krater Lepaute na Księżycu[1] oraz planetoidę (7720) Lepaute[2].
Przypisy
- ↑ Lepaute on Moon. [w:] Gazetteer of Planetary Nomenclature [on-line]. IAU, USGS Astrogeology Science Center, NASA. [dostęp 2016-11-02]. (ang.).
- ↑ (7720) Lepaute w bazie Minor Planet Center (ang.)
Bibliografia
John J. O'Connor; Edmund F. Robertson: Nichole-Reine Lepaute w MacTutor History of Mathematics archive (ang.)