Okręty podwodne projektu 651
Kraj budowy | |||
---|---|---|---|
Zbudowane | 16 | ||
Służba w latach | 1962-1994 | ||
Uzbrojenie: | |||
4 pociski P-6 | |||
Wyrzutnie torpedowe: • dziobowe • rufowe |
| ||
Załoga | 82 oficerów i marynarzy | ||
Wyporność: | |||
• na powierzchni | 3170 t | ||
• w zanurzeniu | 4130 t | ||
Długość | 90 m | ||
Szerokość | 10 m | ||
Napęd: | |||
2 silniki spalinowe 2 silniki elektryczne napędzające jedną śrubę napędową | |||
Prędkość: • na powierzchni • w zanurzeniu |
| ||
|
Okręty podwodne projektu 651 - typ radzieckich uderzeniowych okrętów podwodnych o napędzie diesel-elektrycznym, uzbrojonych w pociski rakietowe. W latach 1962–1968 zbudowano 16 okrętów tego typu. W kodzie NATO nosiły oznaczenie Juliett. Projekt miał także niejawną nazwę kodową Kasatka[1].
Historia
W 1955 w ZSRR rozpoczęto prace nad pociskiem manewrującym, który byłby odpowiedzią na amerykański pocisk Regulus. Efektem tych prac był pocisk P-5, który przystosowano do odpalania z przerobionych okrętów podwodnych projektu 613. Było to rozwiązanie tymczasowe i dla nowych pocisków projektowano od podstaw nowe okręty podwodne. Prace nad okrętem projektu 651 zlecono biuru konstrukcyjnemu CKB-18 postanowieniem władz z 25 sierpnia 1956 roku[2]. Okręty projektu 651 stały się największymi okrętami podwodnymi o napędzie dieselelektrycznym zbudowanymi w ZSRR[2].
Początkowo okręty projektu 651 miały być wyposażone w pociski P-5, które były przystosowane do atakowania celów naziemnych za pomocą głowic atomowych. Pociski mogły być odpalane jedynie w wynurzeniu. Zastosowanie pocisków P-5 w tej roli przestało odgrywać pierwszoplanową rolę z chwilą wprowadzenia do użycia pocisków balistycznych wystrzeliwanych z okrętów podwodnych projektu 658. Od początku okręty projektu 651 miały być również przystosowane do przenoszenia nowych pocisków przeciwokrętowych P-6 przeznaczonych do atakowania okrętów nawodnych znajdujących się poza horyzontem za pomocą głowic atomowych lub konwencjonalnych. Wiązało się to z koniecznością uwzględnienia w konstrukcji okrętu podwodnego anten ich systemu kierowania Argumient[2]. Głównym celem nowych pocisków miały być amerykańskie lotniskowce. Do wstępnego wskazywania celów wykorzystywano samoloty rozpoznawcze Tu-95RC. W praktyce pociski strategiczne P-5 nie były na tych okrętach stosowane, a jedynie przeciwokrętowe P-6[3].
Budowę pierwszego okrętu K-156 rozpoczęto w Zakładzie Bałtyckim w Leningradzie 16 listopada 1960 roku, a wodowano go 31 lipca 1962 roku[4]. Wiosną 1963 roku okręt został przebazowany na daleką północ, gdzie prowadzono próby rakiet[4]. Został oficjalnie wcielony do służby 10 grudnia 1963 roku[4]. Drugi okręt K-85 wszedł do służby w grudniu 1964 roku, a dalsze czternaście, budowane już w zakładach Krasnoje Sormowo, weszły do służby w latach 1965-68[1]. Dwa okręty służyły we Flocie Oceanu Spokojnego, a pozostałe we Flocie Północnej[1].
Okręty projektu 651 zostały zastąpione przez nowsze okręty z napędem atomowym, które - w przeciwieństwie do swoich poprzedników - mogły wystrzeliwać pociski manewrujące w zanurzeniu. Istotną wadą jednostek typu Juliett był także sposób naprowadzania ich pocisków przeciwokrętowych P-6, w którym okręt musiał pozostawać na powierzchni do czasu uchwycenia celu przez głowicę rakiety, kiedy to operator dokonywał wyboru celu. Ostatni okręt tego typu został wycofany ze służby w 1994. Jeden z okrętów jest obecnie okrętem-muzeum w Peenemünde (obecne oznaczenie U-461).
Przypisy
- ↑ a b c Asanin 2007 ↓, s. 26.
- ↑ a b c Asanin 2007 ↓, s. 23-24.
- ↑ Asanin 2007 ↓, s. 43.
- ↑ a b c Asanin 2007 ↓, s. 25.
Bibliografia
- Władimir Asanin. Rakiety otieczestwiennego fłota. Czast 1. Wpieriedi – wrażeskij bierieg. „Tiechnika i Woorużenije”. 10/2006, październik 2006. (ros.).
- Władimir Asanin. Rakiety otieczestwiennego fłota. Czast 2. Na okienaskich prostorach. „Tiechnika i Woorużenije”. 6/2007, czerwiec 2007. (ros.).
Linki zewnętrzne
- Opis po angielsku w portalu FAS.org
- Tekst po rosyjsku
- p
- d
- e
Typy wielozadaniowe |
| ||||
---|---|---|---|---|---|
Typy rakietowe |
| ||||
Typy balistyczne |
| ||||
Pozostałe |
| ||||
Oznaczenia NATO |
|