Oskar Morgenstern
Data i miejsce urodzenia | 24 stycznia 1902 |
---|---|
Data i miejsce śmierci | 26 czerwca 1977 |
profesor nauk ekonomicznych | |
Alma Mater | |
Doktorat | 1925 |
Profesura | 1928 |
Nauczyciel akademicki | |
Uczelnia | Uniwersytet Wiedeński |
Oskar Morgenstern (ur. 24 stycznia 1902 w Görlitz, zm. 26 czerwca 1977 w Princeton) – niemiecki ekonomista[1].
We współpracy z matematykiem Johnem von Neumannem stworzył podstawy teorii gier i jej zastosowania w ekonomii (zob. teoria oczekiwanej użyteczności[2]).
Życiorys
Uważa się, że jego matka była nieślubną córką cesarza Fryderyka III Hohenzollerna[3][4][5][6][7]. Morgenstern dorastał w Wiedniu, gdzie później uczęszczał na studia.
W 1925 obronił doktorat z politologii na Uniwersytecie Wiedeńskim. W latach 1925–1928 był stypendystą Fundacji Rockefellera. Po powrocie w 1928 został profesorem ekonomii na Uniwersytecie Wiedeńskim i pracował tam aż do wizyty w Princeton w 1938.
W 1935 Morgenstern opublikował artykuł Perfect Foresight and Economic Equilibrium, po prezentacji którego jego przyjaciel, Eduard Čech, pokazał mu publikację Johna von Neumanna: Zur Theorie der Gesellschaftsspiele (1928). Podczas wizyty Morgensterna na Uniwersytecie w Princeton (1938) Niemcy, pod wodzą Adolfa Hitlera, zajęły Wiedeń (zob. Anschluss), co skłoniło ekonomistę do pozostania w Stanach Zjednoczonych. Ostatecznie trafił on do Instytutu Studiów Zaawansowanych, gdzie spotkał węgierskiego matematyka Johna von Neumanna, z którym pracował wspólnie nad pracą Theory of Games and Economic Behavior. Dokument ten, opublikowany w 1944, jest uważany za pierwszą publikację dotyczącą teorii gier.
Współpraca Johna von Neumanna i Oskara Morgensterna doprowadziła do narodzin zupełnie nowych obszarów badań zarówno w matematyce, jak i w ekonomii. Te zainteresowały szerokie grono akademickie i biznesowe. W 1944 Morgenstern otrzymał obywatelstwo amerykańskie, a 4 lata później ożenił się z Dorothy Young. Morgenstern pracował jako profesor ekonomii na Uniwersytecie w Princeton aż do przejścia na emeryturę w 1970, kiedy to dołączył do grona naukowców Uniwersytetu Nowojorskiego. Morgenstern jest autorem wielu książek i artykułów, m.in. On the Accuracy of Economic Observations oraz Predictability of Stock Market Prices, którą napisał wraz z noblistą Clive’em Grangerem.
Archiwum jego prac znajduje się na Uniwersytecie Duke’a[8].
Przypisy
- ↑ Oskar Morgenstern. cepa.newschool.edu. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-12-05)]..
- ↑ Robert Leonard, Von Neumann, Morgenstern and the Creation of Game Theory (New York: Cambridge University Press, 2010), s. 469
- ↑ E. Roy Weintraub, Evelyn L. Forget Economists’ lives: biography and autobiography in the history of economics p. 234, Duke University Press Books (December 6, 2007).
- ↑ The New York Times biographical service, vol. 8, p. 276, New York Times & Arno Press, 1977.
- ↑ Jürg Niehans, A history of economic theory: classic contributions, 1720–1980, p. 394, Johns Hopkins University Press, 1990.
- ↑ Jörg Bewersdorff, Luck, logic, and white lies: the mathematics of games, p. 368, A.K Peters/CRC Press (November 23, 2004).
- ↑ Christian Fleck Transatlantische Bereicherungen: zur Erfindung der empirischen Sozialforschung, Suhrkamp, 2007.
- ↑ „Oskar Morgenstern Archive”.
Bibliografia
- Morgenstern, Oskar (1950, 2nd rev. ed. 1963). On the accuracy of economic observations. Princeton, New Jersey: Princeton University Press. pp. xiv+322.
- Morgenstern, Oskar; Granger, Clive W. J. (1970). Predictability of stock market prices. Lexington, Massachusetts: Lexington Books (D. C. Heath and Company). pp. xxiii+303.
- Oskar Morgenstern, „Thirteen Critical Points in Contemporary Economic Theory: An Interpretation,” Journal of Economic Literature 10, no. 4 (December 1972): 1184
Linki zewnętrzne
- The Limits of Economics; William Hodge and Company, London, 1937
- Oskar Morgenstern Papers, 1866–1992 and undated, Rubenstein Library, Duke University
- Oskar Morgenstern’s Contribution to the Development of the Theory of Games; Andrew Schotter, Center for Experimental Social Science
- Theory of Games and Economic Behavior; Princeton University Press, Princeton, 1944
- Oskar Morgenstern (1902–1977). The Concise Encyclopedia of Economics. Library of Economics and Liberty (2nd ed.) (Liberty Fund). 2008.
- Oskar Morgenstern at Find a Grave
- ISNI: 0000000115789014
- VIAF: 98356107
- LCCN: n50006284
- GND: 118584065
- NDL: 00450521
- LIBRIS: 53hls3hp19c635r
- BnF: 119168550
- SUDOC: 027038483
- SBN: MILV024959
- NKC: vse2007395957
- BNE: XX1289862
- NTA: 068446993
- CiNii: DA02320068
- Open Library: OL149170A
- PLWABN: 9810545868705606
- NUKAT: n97059152
- J9U: 987007299204905171
- CANTIC: a11192707
- CONOR: 82381667
- ΕΒΕ: 146787
- WorldCat: lccn-n50006284
- Britannica: biography/Oskar-Morgenstern
- Treccani: morgenstern
- Universalis: oskar-morgenstern
- NE.se: oskar-morgenstern
- SNL: Oskar_Morgenstern
- VLE: oskar-morgenstern
- Catalana: 0044438
- Hrvatska enciklopedija: 41948