Paavo Heininen
![]() Paavo Heininen, 1982 | |
Imię i nazwisko | Paavo Johannes Heininen |
---|---|
Data i miejsce urodzenia | 13 stycznia 1938 |
Pochodzenie | fińskie |
Data i miejsce śmierci | 18 stycznia 2022 |
Gatunki | |
Zawód | kompozytor |
Paavo Johannes Heininen[1][2] (ur. 13 stycznia 1938 w Helsinkach[1][2][3], zm. 18 stycznia 2022 w Järvenpää[4]) – fiński kompozytor.
Życiorys
Początkowo kształcił się prywatnie u Usko Meriläinena[2][3]. W latach 1956–1960 studiował w Akademii Sibeliusa w Helsinkach, gdzie jego nauczycielami byli Aarre Merikanto, Einojuhani Rautavaara, Einar Englund i Joonas Kokkonen[1][2][3]. Uzupełniające studia muzyczne odbył w Hochschule für Musik w Kolonii u Bernda Aloisa Zimmermanna (1960–1961) oraz w Juilliard School of Music w Nowym Jorku u Vincenta Persichettiego i Edwarda Steuermanna (1961–1962)[1][2]. Uczył się też prywatnie u Witolda Lutosławskiego[2]. W latach 1963–1966 wykładał w akademii muzycznej w Turku, następnie od 1966 roku był wykładowcą Akademii Sibeliusa[1][2][3].
Poza komponowaniem występował także jako pianista i dyrygent, tworzył też programy koncertowe[2].
Twórczość
Był twórcą eklektycznym, łączącym różnorodne prądy muzyki XX-wiecznej[1]. Korzystał zarówno z wpływów neoklasycznych, jak i dodekafonii czy serializmu[2]. Jego twórczość cechuje się złożonym kontrapunktem i intensywną liryką, później także elementami aleatoryzmu, pomimo warsztatowego dopracowania brak jej jednak rysów indywidualnych[1].
Wybrane kompozycje
(na podstawie materiałów źródłowych[1][2])
Utwory orkiestrowe
- 4 symfonie (I 1958, II „Petite symphonie joyeuse” 1962, III 1969 zrewid. 1977, IV 1972)
- Preambolo (1959)
- Tripartita (1959)
- Koncert na smyczki (1959, zrewid. 1963)
- Soggetto (1963)
- Adagio... concerto per orchestra in forma di variazioni... (1963, zrewid. 1966)
- 3 koncerty fortepianowe (I 1964, II 1966, III 1981)
- Arioso na smyczki (1967)
- Deus chansons na wiolonczelę i orkiestrę (1976)
- Tritopos (1977)
- Dia (1979)
- Attitude (1980)
- ...floral view with maidens singing na orkiestrę kameralną (1982)
- Dicta, „Nonette avec milieu” na 9 wykonawców i 14 wykonawców wśród publiczności (1983)
- Koncert saksofonowy (1983)
- KauToKei na podwójną orkiestrę smyczkową (1985)
- Lamentation and Praise (1995)
- 5 Lightnings (1997)
Utwory kameralne
- Kwintet na flet, saksofon, fortepian, wibrafon i perkusję (1961)
- Musique d’été na flet, klarnet, skrzypce, wiolonczelę, klawesyn, wibrafon i perkusję (1963, zrewid. 1967)
- Discantus I na flet altowy (1965)
- Dicantus II na klarnet (1969)
- Poesie des pensées na wiolonczelę (1970)
- Cantilena I na altówkę lub skrzypce lub wiolonczelę (1970)
- Cantilena II na wiolonczelę (1970)
- Sonata skrzypcowa (1970)
- Deux chansons na wiolonczelę i fortepian (1974)
- Kwartet smyczkowy (1974)
- Cantilena III na skrzypce (1976)
- Discantus III na saksofon altowy (1976)
- Gymel na fagot i taśmę (1978)
- Touching na gitarę (1978)
- Jeu I na flet i fortepian (1980)
- Jeu II na skrzypce i fortepian (1980)
- Beateth na perkusję (1982)
Utwory fortepianowe
- Toccata (1956)
- Sonatina (1957)
- Libretto della primavera (1971)
- Poesia squillante ed incandescente (1974)
- Préludes-études-poèmes (1974)
- Poesies-periphrases (1975)
- Triple apercu d’une amie qui fut (1984)
- Cinq moments de jour (1984)
Utwory organowe
- Oculus aquilae-trittico (1968)
- ...irdisch gewesen zu sein (1972)
- ...des Säglichen Zeit (1972)
Utwory wokalno-instrumentalne
- Canto di Natale na sopran i fortepian (1961)
- Cantico delle creature na baryton i orkiestrę (1968)
- Schatten der Erde na mezzosopran i fortepian (1973)
- Love’s Philosophy na tenora i fortepian (1973)
- Reality na sopran i 10 instrumentów (1978)
- Virsi-81 na chór i organy (1981)
Opera
- Veitsi (wyst. Helsinki 1989)
Muzyka elektroakustyczna
- Maiandros (1977)
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h Encyklopedia Muzyczna PWM. T. 4. Część biograficzna hij. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1993, s. 167. ISBN 83-224-0453-0.
- ↑ a b c d e f g h i j Baker’s Biographical Dictionary of Musicians. T. Volume 3 Haar–Levi. New York: Schirmer Books, 2001, s. 1513. ISBN 978-0-02-865528-4.
- ↑ a b c d The Harvard Biographical Dictionary of Music. Cambridge: Harvard University Press, 1996, s. 372. ISBN 0-674-37299-9.
- ↑ Sibelius-Akatemian pitkäaikainen professori, säveltäjä Paavo Heininen on kuollut. yle.fi, 2022-01-19. [dostęp 2023-06-02]. (fiń.).
- NE.se: paavo-heininen
- Uppslagsverket Finland: HeininenPaavo
- SNL: Paavo_Heininen
- DSDE: Paavo_Heininen