Romuald Twardowski
![]() | |||
Data i miejsce urodzenia | 17 czerwca 1930 | ||
---|---|---|---|
Pochodzenie | polskie | ||
Data śmierci | 13 stycznia 2024 | ||
Instrumenty | organy, fortepian, skrzypce | ||
Gatunki | |||
Zawód | kompozytor, pedagog | ||
Aktywność | od 1946 | ||
Wydawnictwo | |||
Odznaczenia | |||
![]() ![]() ![]() ![]() | |||
|
Romuald Twardowski (ur. 17 czerwca 1930 w Wilnie[1], zm. 13 stycznia 2024[2]) – polski kompozytor i pedagog.
Życiorys
Uczył się gry na skrzypcach, fortepianie i organach. W latach 1946–1950 był organistą w kościołach wileńskich: bonifratrów, misjonarzy i Św. Jana. Następnie po ukończeniu średniej szkoły muzycznej studiował w latach 1952–1957 kompozycję u Povilasa Tamuliūnasa i Juliusa Juzeliūnasa w Państwowym Konserwatorium Litewskim w Wilnie. Należał do pierwszych członków powstałego w 1955 polskiego zespołu folklorystycznego „Wilia”[3][4]. W grudniu 1957 repatriował się do Polski.
Kontynuował studia kompozytorskie na PWSM w Warszawie pod kierunkiem Bolesława Woytowicza. W 1963, w ramach stypendium Związku Kompozytorów Polskich wyjechał do Paryża na studia uzupełniające u Nadii Boulanger. Od 1972 był wykładowcą kompozycji i instrumentacji w Akademii Muzycznej w Warszawie.
Był prezesem Fundacji „Muzyka Cerkiewna” – organizatora Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka” w Białymstoku, któremu jury przewodniczył od 1983[5][6].
Odznaczony został m.in. Krzyżem Kawalerskim (1974), Oficerskim (1985) i Komandorskim (2020)[7] Orderu Odrodzenia Polski oraz Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2010)[8].
Płyty, na których nagrano jego kompozycje były kilkukrotnie nominowane do Nagrody Muzycznej Fryderyk w kategoriach: Album Roku Muzyka Orkiestrowa (2002[9]), Album Roku Najwybitniejsze Nagranie Muzyki Polskiej (2004[10]), Album Roku Muzyka Współczesna (2004[10], 2005[11], 2019[12]), Album Roku Muzyka Chóralna (2020[13]) i Album Roku Muzyka Solowa (2021[14]).
Jego imię noszą: Państwowa Szkoła Muzyczna I Stopnia w Puławach[15] oraz Miejska Szkoła Muzyczna I stopnia w Gostyninie[16]
Pamięci Romualda Twardowskiego został poświęcony w 2024 r. 43. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka” w Białymstoku, organizowany (poprzednio w Hajnówce, a obecnie w Białymstoku), od początku przez jego pomysłodawcę Mikołaja Buszko – dyrektora festiwalu[17].
Kompozycje
- Oberek [wersja I] - na skrzypce i fortepian (1955)
- Oberek [wersja II] - na orkiestrę smyczkową (1955)
- Suita w dawnym stylu - na orkiestrę (1957)
- Siedem pieśni ludowych - na głos i fortepian (1957)
- Mała sonata - na fortepian (1958)
- Mała symfonia - na fortepian, smyczki i perkusję (1959)
- Pieśń o białym domu - kantata na chór mieszany, 2 fortepiany i perkusję (1959)
- Jaworowe pieśni - na chór mieszany (1960)
- Nokturny - na chór mieszany (1960)
- Kołysanki - na chór mieszany (1960)
- Nagi książę - balet-pantomima (1960)
- Suita warmińska - na chór mieszany (1960)
- Kołysanka warmińska - na głos i fortepian (1960)
- Carmina de mortuis per coro misto (1961)
- Antifone per tre gruppi d’orchestra (1961)
- Bukoliki - na chór mieszany (1962)
- Cantus antiqui - na sopran, klawesyn, fortepian i perkusję (1962)
- Cyrano de Bergerac - opera romantyczna (1962)
- Nomopedia - Cinque movimenti per orchestra (1962)
- Psalmus 149 - per coro misto (1962)
- Mała suita - na skrzypce i fortepian (1962)
- Kwietniowe pieśni - na chór mieszany (1963)
- Posągi czarnoksiężnika (Rzeźby mistrza Piotra) -balet-pantomima (1963)
- Miniatury - na chór mieszany (1964)
- Oda 64 - na orkiestrę (1964)
- Parabola - pantomima (1964)
- Dwie pieśni murzyńskie - na chór mieszany (1965)
- Tragedyja albo rzecz o Janie i Herodzie - opera-moralitet (1965)
- Sonetti di Petrarca - per tenore solo e due cori a cappella (1965)
- Tre studi secondo Giotto - per orchestra da camera (1966)
- Impressioni fiorentini - per quattro cori strumentali (1967)
- Mała liturgia prawosławna - na zespół wokalny i 3 grupy instrumentów (1968)
- Oda do młodości - na głos recytujący, chór mieszany i orkiestrę (1969)
- Upadek ojca Suryna - radiowy dramat muzyczny (1969)
- Lord Jim - dramat muzyczny (1970-73)
- Trzy sonety pożegnalne [wersja I] - na bas-baryton i orkiestrę kameralną (1971)
- Trzy sonety pożegnalne [wersja II] - na bas-baryton i fortepian (1971)
- Dwie pieśni żartobliwe [wersja I] - na chór mieszany (1972)
- Dwie pieśni żartobliwe [wersja II] - na chór żeński lub chłopięcy (1972)
- Preludium, toccata i chorał - na orkiestrę symfoniczną (1973)
- Tryptyk Mariacki - na orkiestrę smyczkową (1973)
- Preludio e toccata - per coro misto (1974)
- Studium in a - na orkiestrę (1974)
- Improvvisazione e toccata - per due pianoforti (1974)
- Dwa pejzaże - na orkiestrę symfoniczną (1975)
- Impresje morskie - na chór mieszany (1975)
- Krajobraz polski [wersja I] - na bas-baryton i orkiestrę smyfoniczną (1975)
- Krajobraz polski [wersja II] - na bas-baryton i fortepian (1975)
- Laudate Dominum - dialog na 2 chóry mieszane (1976)
- Sequentiae de ss. Patronis Polonis - na baryton, chór i zespół instrumentalny (1977)
- Ręka mi miecz - trzy poematy na tenor solo i chór mieszany (1977)
- Maria Stuart - dramat muzyczny (1978)
- Capriccio in blue - na skrzypce i orkiestrę (lub fortepian) (1979)
- Lamentationes - per coro misto (1979)
- Oblicze morza - 5 pieśni na bas-baryton i fortepian (1979)
- Preludio, recitativo ed aria con variazioni - per cembalo (pianoforte) (1979)
- Sonata breve - per cembalo (pianoforte) (1979)
- Koncert wiejski - na chór mieszany (1980)
- Musica concertante - na fortepian (1980)
- Mały koncert - na fortepian i zespół instrumentalny (1980)
- Na czterech strunach - na skrzypce i fortepian (1980)
- Trzy pieśni kurpiowskie - na chór mieszany (1980)
- Historya o św. Katarzynie - moralitet muzyczny (1981)
- Fantazja - na organy (1982)
- Fantazja polska - na dwoje skrzypiec (1982)
- Salve Regina - na chór żeński i organy (1982)
- Trzy utwory - na organy (1982)
- Ave Maris Stella [wersja I] - na chór męski i organy (lub fortepian) (1982)
- Erotyki - na głos i fortepian (1983)
- Joannes Rex- kantata na baryton, chór mieszany i orkiestrę (1983)
- Koncert - na fortepian i orkiestrę (1984)
- Fantazja hiszpańska [wersja I] - na skrzypce i orkiestrę (lub fortepian) (1985)
- Fantazja hiszpańska [wersja II] - na wiolonczelę i fortepian (1985)
- Mały tryptyk - na kwintet dęty (1986)
- Trzy freski - na orkiestrę symfoniczną (1986)
- Allegro rustico - na obój i fortepian (1986)
- Wariacje symfoniczne - na temat George’a Gershwina na perkusję solo i orkiestrę (1986)
- Trio - na skrzypce, wiolonczelę i fortepian (1987)
- Koncert staropolski - na orkiestrę smyczkową (1987)
- Trzy pieśni do słów Stanisława Ryszarda Dobrowolskiego - na baryton i fortepian (1987)
- Mały koncert - na orkiestrę wokalną (1988)
- Wariacje litewskie - na flet, obój, klarnet, róg i fagot (1988)
- Sonety Michała Anioła - na baryton i fortepian (1988)
- Symfonie dzwonów - na fortepian (1988-91)
- Album włoski - na orkiestrę (1989)
- Taniec staropolski - na 3 gitary (1989)
- Espressioni - per violino e pianoforte (1990)
- Alleluja - na chór mieszany (1990)
- Chwalitie Imia Gospodina [wersja I] - na chór mieszany (1990)
- Trzy sonety do Don Kichota - na bas-baryton i fortepian (1990)
- Znad Willi - na baryton i fortepian (1990)
- Niggunim - Melodie Chasydów na skrzypce i orkiestrę symfoniczną (lub fortepian) (1991)
- Tu es Petrus - na baryton, chór mieszany i orkiestrę symfoniczną (1991)
- Hosanna I - na chór mieszany (1992)
- Plejady - na skrzypce i fortepian (1993)
- Pieśni Maryjne - na sopran i małą orkiestrę symfoniczną (1993)
- Canticum Canticorum - na sopran, flet, klarnet i smyczki (1994)
- Koncert na wiolonczelę i orkiestrę (1995)
- Wsjakoje dychanije - na chór mieszany (1996)
- Inwokacja i capriccio - na dwie wiolonczele (1996)
- Regina coeli - na chór mieszany (1996)
- W gaiku zielonym - 5 miniatur na fortepian na 4 ręce (1996)
- Hosanna II - na chór mieszany (1997)
- Concerto breve - na orkiestrę smyczkową (1998)
- K Tiebie Władyka - na chór mieszany (1998)
- Gloriosa Domina - na chór mieszany (1999)
- Hommage à J.S. Bach - cykl utworów na fortepian (2000)
- Dwie kolędy - na chór chłopięcy (2000)
- Wo carstwii Twojem - na chór mieszany (2000)
- Chwali dusze moja - na chór mieszany (2000)
- Intermezzo - na fortepian (2000)
- Introdukcja i Allegro - na skrzypce i fortepian (2001)
- Missa „Regina Caeli” - na chór mieszany (2001)
- Capriccio - na skrzypce i fortepian (2001)
- Salutaris - na chór mieszany (2001)
- Jubilate Deo - na chór mieszany (2001)
- Ave Maris Stella [wersja II] - na chór męski (2002)
- Pastorale i Humoreska - na obój i fortepian (2002)
- Chwalitie Imia Gospodina [wersja II] - na chór męski (2002)
- Musica festiva - na organy (2002)
- W chińskim ogrodzie - na zespół perkusyjny (2002)
- Toccata i chorał - na organy (2002)
- Jezu ufam Tobie. Misterium o Miłosierdziu Bożym - na sopran, baryton, 2 głosy recytujące, chór mieszany i orkiestrę (2002)
- Trzy szkice - na skrzypce, altówkę i wiolonczelę (2003)
- Serenada - na orkiestrę smyczkową (2003-2004)
- Trzy intermezza - na organy (2004)
- Tango - na wiolonczelę i fortepian (2004)
- Medytacja - na wiolonczelę i fortepian (2004)
- Campane IV z cyklu Symfonie dzwonów - na fortepian (2004)
- Pater noster - na chór mieszany (2005)
- Tryptyk paschalny - na organy (2005)
- Trio nr 2 - na skrzypce, wiolonczelę i fortepian (2005)
- Otcze nasz - na chór mieszany (2005)
- Koncert na skrzypce i orkiestrę smyczkową (2006)
- Myscerium crucis - na chór mieszany a cappella (2006)
- Popule meus - na chór mieszany (2006)
- Virginum Custos - na chór mieszany a cappella (2011)
Publikacje
- Było nie minęło (wspomnienia), wyd. Pani Twardowska, Warszawa 2000 ISBN 978-83-913314-0-8
- Dorota Całek - Utwory na głos sopranowy Romualda Twardowskiego (monografia), Wydawnictwo Muzyczne POLIHYMNIA, Lublin 2020 ISBN 978-83-7847-666-5
Przypisy
- ↑ Twardowski Romuald, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2024-01-24] .
- ↑ BogdanB. Gancarz BogdanB., Nie żyje Romuald Twardowski [online], Gość Niedzielny, 13 stycznia 2024 [dostęp 2024-01-13] .
- ↑ Danuta Piotrowicz, Stanisław Jakutis: Polski Ludowy Zespół Pieśni i Tańca "Wilia". Program koncertu 25-lecia, dn. 6 lutego 1981. Wilno: 1981, s. 3.
- ↑ A. Srebrakowski: Polacy w Litewskiej SRR 1944-1989. Toruń: 2001, s. 225-226.
- ↑ Historia festiwalu. [w:] Międzynarodowy Festiwal Muzyki Cerkiewnej – „Hajnówka” [on-line]. [dostęp 2020-02-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-12-05)]. (pol.).
- ↑ Festiwal 2010. [w:] Międzynarodowy Festiwal Muzyki Cerkiewnej – „Hajnówka” [on-line]. [dostęp 2020-02-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-12-05)]. (pol.).
- ↑ M.P. z 2020 r. poz. 837
- ↑ Romuald Twardowski [online], culture.pl [dostęp 2020-02-16] (pol.).
- ↑ Fryderyk 2002 [online] [dostęp 2020-04-16] (pol.).
- ↑ a b Fryderyk 2004 [online] [dostęp 2020-04-16] (pol.).
- ↑ Fryderyk 2005 [online] [dostęp 2020-04-16] (pol.).
- ↑ Fryderyk 2019 [online] [dostęp 2020-04-16] (pol.).
- ↑ Fryderyk 2020 [online] [dostęp 2020-04-16] (pol.).
- ↑ Fryderyk 2021 [online] [dostęp 2021-08-13] (pol.).
- ↑ Państwowa Szkoła Muzyczna I st. im. Romualda Twardowskiego w Puławach - Aktualności [online], www.szkolamuzycznapulawy.pl [dostęp 2020-04-14] .
- ↑ Romuald Twardowski Patronem MSM I st. w Gostyninie [online], 4 listopada 2020 [dostęp 2021-06-15] (pol.).
- ↑ LeonardL. Drożdżewicz LeonardL., PAMIĘCI ROMUALDA TWARDOWSKIEGO – CHÓRALNA MODLITWA O POKÓJ A.D. 2024 [online], kwartalnik Znad Wilii, Wilno.2024.2(98), s. 147, 2024 [dostęp 2024-07-22] (pol.).
Linki zewnętrzne
- Romuald Twardowski, [w:] Twórcy [online], Culture.pl [dostęp 2024-03-21] .
- Romuald Twardowski w bazie AllMusic (ang.)
- Dyskografia Romualda Twardowskiego w bazie MusicBrainz (ang.)
- Romuald Twardowski w bazie Discogs.com (ang.)
- Romuald Twardowski w bazie IMDb (ang.)
- PWN: 3990291
- ETP: 13102