Shemale
Shemale (także she-male) – termin używany najczęściej w branży pornograficznej do opisywania trans kobiet lub innych osób posiadających męskie genitalia i żeńskie drugorzędowe cechy płciowe(inne języki) (w tym piersi) uzyskane za pomocą hormonów(inne języki) lub operacji[1][2]. Wiele osób w transpłciowej społeczności uważa ten termin za obraźliwy i upokarzający[1][3][4][5]. Stosowanie terminu „shemale” w odniesieniu do trans kobiet może sugerować, że pracują one w branży erotycznej[5].
Użycie naukowe
Termin ten był stosowany przez niektórych psychologów w odniesieniu do transpłciowych kobiet, które przeszły tranzycję, ale nigdy nie poddały się operacji korekty narządów płciowych (waginoplastyka)[6][7][8][9].
Niektórzy biolodzy używali określenia shemale w odniesieniu do samców zwierząt innych niż ludzie, wykazujących żeńskie cechy lub zachowania, na przykład wydzielanie żeńskich feromonów przez samce gadów[10][11][12][13]. Joan Roughgarden(inne języki), biolog i krytyczka Karola Darwina, odrzuciła użycie tego terminu w literaturze dotyczącej gadów, ponieważ jej zdaniem jest on „degradujący i zapożyczony z przemysłu pornograficznego”[14]. Napisała również, że preferowane w literaturze naukowej są określenia „gynomorficzny samiec”(ang. gynomorphic male) i „andromorficzna samica”(ang. andromorphic female), dodając: „Mam nadzieję, że przyszłe prace nad tymi zwierzętami będą prowadzone z większym profesjonalizmem”[15].
Inne użycia
Od połowy XIX wieku określenie she-male było stosowane wobec „prawie każdego, kto wydawał się przekraczać podziały między płciami”, w tym zniewieściałych mężczyzn i lesbijek[16]. Na początku XIX wieku było używane jako kolokwializm w amerykańskiej literaturze w stosunku do kobiety, często o zabarwieniu pejoratywnym[17]. Przytacza się, że Davy Crockett użył tego terminu w kontekście pojedynku strzeleckiego, gdy jego przeciwnik rzucił Crockettowi wyzwanie, by strzelał w pobliżu żony swojego przeciwnika. Crockett miał rzekomo odpowiedzieć: „Davy Crockett’s hand would be sure to shake if his iron was pointed within a hundred miles of a shemale”[18].Używano go w latach dwudziestych XX wieku do opisania kobiet, najczęściej feministek lub intelektualistek[19].
Termin ten z czasem nabrał bardziej negatywnych konotacji i zaczęto go używać w odniesieniu do „nienawistnej kobiety” lub „suki” (ang. bitch)[20]. Aż do połowy lat siedemdziesiątych XX wieku był używany do opisania asertywnej kobiety, w szczególności „nielubianej, niegodnej zaufania kobiety”[21].
Określenie to nabrało później podtekstu seksualnego. Jennifer Anne Stevens w swojej książce „From Masculine To Feminine And All points In Between” z 1990 roku zdefiniowała she-male jako „przeważnie homoseksualny mężczyzna, który żyje przez cały czas jako kobieta; gej transgenderysta”[22]. Oxford English Dictionary, w wydaniu z 1989 roku, definiuje she-male jako „pasywny homoseksualny mężczyzna lub transwestyta”[23].
Konotacje
W 1979 roku Janice Raymond(inne języki) posłużyła się tym terminem jako obraźliwym określeniem w odniesieniu do transpłciowych kobiet w swojej kontrowersyjnej książce The Transsexual Empire: The Making of the She-Male(inne języki)[24]. Raymond i inne feministki kulturowe(inne języki), takie jak Mary Daly, utrzymywały, że „she-male” czy też „male-to-constructed female” to wciąż mężczyzna, co stanowi „patriarchalny atak mężczyzn na kobiecą esencję”[25]. Jest to często uważane za część ideologii radykalnych feministek wykluczających osoby trans (ang. trans-exclusionary radical feminism, TERF)[26][brak potwierdzenia w źródle].
Od czasu tej publikacji termin ten stał się obraźliwym określeniem stosowanym wobec trans kobiet[16]. Psycholożki Dana Finnegan i Emily Mcnally napisały, że termin ten „ma zwykle poniżające konotacje”[27]. Francuski profesor John Phillips pisze, że shemale to „językowy oksymoron, który jednocześnie jest odzwierciedleniem binarnego myślenia [o płci], ale także, poprzez swoją niemożliwość, podważa podział między męskością a kobiecością”[28]. Transpłciowa autorka Leslie Feinberg(inne języki) napisała, że określenia „he-she” i „she-male” opisują ekspresję płciową danej osoby za pomocą pierwszego członu, a płeć przy urodzeniu za pomocą drugiego. Myślnik sygnalizuje kryzys w języku i jawną sprzeczność społeczną, ponieważ płeć biologiczna i płeć kulturowa „powinny do siebie pasować”[29]. Jack Halberstam(inne języki), dyrektor Institute for Research on Women, Gender and Sexuality, określił she-male mianem „upokarzającego terminu pornograficznego”[30]. Amerykańska organizacja GLAAD stwierdziła, że termin ten jest „dehumanizującą obelgą”[31] i nie powinien być używany „za wyjątkiem bezpośredniego cytatu ujawniającego uprzedzenia cytowanej osoby”[32] lub gdy osoba transpłciowa sama określa się tym terminem[33].
Zdaniem Willow Arune „używanie określenia she-male w odniesieniu do transseksualnej kobiety może być uważane za wysoce obraźliwe, ponieważ sugeruje, że pracuje ona w branży [seksualnej]. Może być to uznawane za zniesławienie”[5]. Melissa Hope Ditmore z Trafficked Persons Rights Project twierdzi, że termin ten „jest wymysłem przemysłu seksualnego, a większość transkobiet uważa go za odrażający”[34]. Biolożka i transpłciowa aktywistka Julia Serano(inne języki) twierdzi, że pozostaje ono „obraźliwe lub sensacjonalistyczne”[35]. Według felietonistki zajmującej się tematyką seksualności, Reginy Lynn(inne języki), „marketerzy z branży pornograficznej używają określenia she-male w bardzo konkretnym celu — aby sprzedawać porno heteroseksualnym facetom bez pobudzania ich homofobii — co nie ma nic wspólnego z rzeczywistymi osobami transpłciowymi (ani też nie pomaga mężczyznom przezwyciężyć ich homofobii)”[36].
Niektóre osoby używają tego określenia do opisu samych siebie, najczęściej w kontekście pracy seksualnej(inne języki)[8][16][37]. Nonkonformistyczna płciowo(inne języki) autorka Kate Bornstein(inne języki) napisała, że jej przyjaciółka, która sama identyfikowała się jako „she-male”, opisywała siebie następująco: „cycki, natapirowane włosy, tona makijażu i penis” (ang. tits, big hair, lots of make-up, and a dick)[38]. Aktorka pornograficzna Wendy Williams oświadczyła: „Nie sądzę, by tranny(inne języki) i she-male to były obelgi. Początkowo były to słowa używane, aby laicy mogli zrozumieć produkty, które kupują w pornografii. Jest więcej kwestii, o które musimy się martwić: samobójstwa, poziom bezdomności, zdobycie wykształcenia i znalezienie pracy jako trans kobiety”[1].
W kulturze popularnej
Poza występowaniem w przemyśle pornograficznym termin ten był również wykorzystywany jako puenta lub dla efektu retorycznego. Flora Finch(inne języki) zagrała w filmie The She-Male Sleuth, komedii z 1920 roku[39]. Jako część projektu artystycznego „42nd Street Art Project” w 1994 roku projektantka Adelle Lutz(inne języki) przekształciła dawny sklep na Times Square o nazwie American Male w „American She-Male”, ozdobiony kolorowymi manekinami oraz ubraniami wykonanymi z prezerwatyw[40]. W serialu Bogaci bankruci z 2004 roku w odcinku „Sad Sack” pojawił się żart, w którym Maeby nakłania Lindsay do noszenia koszulki z napisem „Shémale”, aby przekonać zalotnika, że Lindsay jest transpłciowa. Krytyczka filmowa Manohla Dargis(inne języki) napisała o braku „prawdziwych kobiet” w letnich filmach kinowych, twierdząc, że komedie Judda Apatowa zawierają mężczyzn, którzy zachowują się bardziej jak główne bohaterki: „To nie są she-male, jakie można znaleźć na ostatnich stronach The Village Voice. Mężczyźni Apatowa trafiają na ekran w stanie anatomicznie nienaruszonym: są zmaskulinizowani, ale nie wykastrowani, o czym przypominają powtarzające się obrazy trzepoczących genitaliów w filmie Chłopaki też płaczą”[41].
Określenie spotkało się z ostrą krytyką, gdy zostało użyte w czwartym odcinku 6. sezonu RuPaul's Drag Race. Logo TV, stacja nadająca program, wydała oświadczenie 14 kwietnia 2014 roku, w którym napisano: „Chcieliśmy podziękować społeczności za podzielenie się swoimi obawami dotyczącymi niedawnego segmentu i użycia terminu „she-mail” w programie Drag Race. Wycofaliśmy ten odcinek ze wszystkich naszych platform i to słowo nie pojawi się już więcej. Ponadto usuwamy intro „You've got she-mail” z nowych odcinków serialu. Nie chcieliśmy nikogo urazić, ale z perspektywy czasu zdajemy sobie sprawę, że było to niedelikatne. Szczerze przepraszamy”[42].
Zobacz też
![]() | Zobacz hasło shemale w Wikisłowniku |
Przypisy
- ↑ a b c BarbaraB. Herman BarbaraB., Transgender Porn Is A Best-Seller, But Is It Good For Trans People? [online], International Business Times, 29 lipca 2015 [dostęp 2024-08-18] [zarchiwizowane z adresu 2020-04-04] (ang.).
- ↑ Martin S.M.S. Weinberg Martin S.M.S., Collin J.C.J. Williams Collin J.C.J., Men Sexually Interested in Transwomen (MSTW): Gendered Embodiment and the Construction of Sexual Desire, „The Journal of Sex Research”, 47 (4), 2009, s. 374-384, DOI: 10.1080/00224490903050568, PMID: 19544216 .
- ↑ Glossary of Terms: Transgender | GLAAD [online], glaad.org, 22 lutego 2022 [dostęp 2024-08-18], Cytat: Defamatory: “tranny,” “she-male,” “he/she,” “it,” “shim,” or “trap” (ang.).
- ↑ Donna D.D.D. Ignatavicius Donna D.D.D. i inni, Medical-Surgical Nursing: Patient-Centered Collaborative Care, Single Volume, Elsevier Health Sciences, 9 lutego 2015, s. 1520, ISBN 978-1-4557-7255-1 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ a b c WillowW. Arune WillowW., Transgender images in the media, [w:] LauraL. Castañeda, Shannon B.S.B. Campbell, News and Sexuality: Media Portraits of Diversity, SAGE, 2006, s. 127, ISBN 978-1-4129-0999-0 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ R.R. Blanchard R.R., P.I.P.I. Collins P.I.P.I., Men with sexual interest in transvestites, transsexuals, and she males, „Journal of Nervous and Mental Disease”, 181, 1993, s. 570–575 .
- ↑ J. MichaelJ.M. Bailey J. MichaelJ.M., The Man Who Would Be Queen: The Science of Gender-Bending and Transsexualism, Washington, D.C.: Joseph Henry Press, 2003, ISBN 978-0309084185, OCLC 52779246 .
- ↑ a b Dixon, D., & Dixon, J. (1998). She-male prostitutes: Who are they, what do they do, and why do they do it. In J. Elias, V. Bullough, V. Elias, & G. Brewer (Eds.), Prostitution: On whores, hustlers, and johns (pp. 260-266). New York: Prometheus.
- ↑ Olsson, S.-E., & Möller, A. (2006). Regret after sex reassignment surgery in a male-to-female transsexual: A long-term follow-up. Archives of Sexual Behavior, 35, 501-506.
- ↑ R.R. Shine R.R. i inni, Benefits of female mimicry in snakes: She-male garter snakes exploit the amorous attentions of other males to warm up., „Nature”, 414 (6861), 2001, s. 267–267, DOI: 10.1038/35104687, ISSN 1476-4687 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ Robert T.R.T. Mason Robert T.R.T., DavidD. Crews DavidD., Female mimicry in garter snakes, „Nature”, 316 (6023), 1985, s. 59–60, DOI: 10.1038/316059a0, ISSN 1476-4687 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ Daniel I.D.I. Rubenstein Daniel I.D.I., Animal behaviour: The serpent's seductive scent, „Nature”, 316 (6023), 1985, s. 18–19, DOI: 10.1038/316018a0, ISSN 1476-4687 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ Moore, M. C., & Lindsey, J. (1992). The physiological basis of sexual behavior in male reptiles. In C. Gans and D. Crews, Hormones, brain and behavior: Biology of the reptilia, vol. 13, physiology E, pp. 70-113.
- ↑ FayeF. Flam FayeF., The Score: How the Quest for Sex Has Shaped the Modern Man, New York: Avery, 2008, ISBN 978-1-58333-312-9, OCLC 221960297 .
- ↑ JoanJ. Roughgarden JoanJ., Evolution's rainbow : diversity, gender, and sexuality in nature and people, Berkeley : University of California Press, 2004, ISBN 978-0-520-24073-5 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ a b c PhilipP. Herbst PhilipP., Wimmin, wimps & wallflowers : an encyclopaedic dictionary of gender and sexual orientation bias in the United States, Yarmouth, Me. : Intercultural Press, 2001, s. 252–253, ISBN 978-1-877864-80-3 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ Frederic Gomes Cassidy: Dictionary of American Regional English.. Joan Houston Hall. Harvard University Press, 2008-12-22, s. 901. ISBN 0-674-00884-7, ISBN 978-0-674-00884-7.
- ↑ Part Seven: "Search for Symbols", [w:] Daniel J. (Daniel Joseph)D.J.(D.J.) Boorstin Daniel J. (Daniel Joseph)D.J.(D.J.), The Americans. The national experience, New York : Vintage Books, 1965, s. 335, ISBN 978-0-394-70358-9 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ she-male, [w:] JonathonJ. Green JonathonJ., Cassell's dictionary of slang, wyd. 2. ed, London: Weidenfeld & Nicholson, 2005, ISBN 978-0-304-36636-1 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ she-male, [w:] Richard A.R.A. Spears Richard A.R.A., Slang and euphemism : a dictionary of oaths, curses, insults, sexual slang and metaphor, racial slurs, drug talk, homosexual lingo, and related matters, New York, N.Y., U.S.A. : Signet, 1991, ISBN 978-0-451-16554-1 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ HaroldH. Wentworth HaroldH., Dictionary of American slang, New York : Crowell, 1975, ISBN 978-0-690-00670-4 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ she-male, [w:] Jennifer AnneJ.A. Stevens Jennifer AnneJ.A., From masculine to feminine and all points in between : a practical guide for transvestites, cross-dressers, transgenderists, transsexuals, or those who choose to develop a more feminine image ... and for all others who are interested, concerned, or curious, Cambridge, MA : Different Path Press, 1990, ISBN 978-0-9626262-0-3 [dostęp 2024-08-18], Cytat: "usually a gay male who lives full-time as a woman; a gay transgenderist." .
- ↑ Oxford English Dictionary. Cambridge, MA 02238: Oxford University Press, USA, 1989. ISBN 978-0198611868.
- ↑ Janice G.J.G. Raymond Janice G.J.G., The transsexual empire : the making of the she-male, New York : Teachers College Press, 1994, ISBN 978-0-8077-6272-1 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ MaryM. Daly MaryM., Beyond God the Father: toward a philosophy of women's liberation, Boston, Beacon Press, 1973, ISBN 978-0-8070-2768-4 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ Standards of Care for the Health of Transsexual, Transgender, and Gender Nonconforming People [online], The World Professional Association for Transgender Health, 2012, s. 96 .
- ↑ Dana G.D.G. Finnegan Dana G.D.G., Counseling lesbian, gay, bisexual, and transgender substance abusers : dual identities, New York : Haworth Press, 2002, ISBN 978-0-7890-0403-1 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ Walking on The Wild Side: Shemale Internet Pornography. W: Lisa Z. Sigel: International Exposure: Perspectives on Modern European Pornography, 1800-2000. John Phillips. Rutgers University Press, 2008-12-14, s. 254–271. ISBN 0-8135-3519-0, ISBN 978-0-8135-3519-7.
- ↑ LeslieL. Feinberg LeslieL., Transgender warriors : making history from Joan of Arc to Dennis Rodman, Boston : Beacon Press, 1996, ISBN 978-0-8070-7941-6 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ JackJ. Halberstam JackJ., Trans: A Quick and Quirky Account of Gender Variability, Univ of California Press, 24 stycznia 2018, s. 12, ISBN 978-0-520-29268-0 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ GLAAD Condemns Dehumanizing Page Six New York Post Column [online], www.advocate.com [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ Defamatory Language, [w:] GLAAD Media Reference Guide - 8th Edition, GLAAD, maj 2010 [dostęp 2024-08-18] [zarchiwizowane z adresu 2011-07-26] .
- ↑ Glossary of Terms: Transgender | GLAAD [online], glaad.org, 22 lutego 2022 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ Melissa HopeM.H. Ditmore Melissa HopeM.H., Encyclopedia of Prostitution and Sex Work: [2 Volumes], Bloomsbury Academic, 30 sierpnia 2006, ISBN 978-0-313-32968-5 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ JuliaJ. Serano JuliaJ., Whipping girl : a transsexual woman on sexism and the scapegoating of femininity, Berkeley, CA : Seal Press, 2007, s. 175, ISBN 978-1-58005-154-5 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ ReginaR. Lynn ReginaR., When Words Fail, So Do We [online], Wired.com, 16 marca 2007 [dostęp 2024-08-18] [zarchiwizowane z adresu 2015-05-05] (ang.).
- ↑ Carmichael, Amy (June 8, 2002). Rare 'shemales' seek respect and understanding. The Toronto Star
- ↑ KateK. Bornstein KateK., Gender outlaw : on men, women, and the rest of us, New York : Routledge, 1994, ISBN 978-0-415-90897-9 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ DeniseD. Lowe DeniseD., An encyclopedic dictionary of women in early American films, 1895-1930, New York : Haworth Press, 2005, ISBN 978-0-7890-1842-7 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ Lynne B.L.B. Sagalyn Lynne B.L.B., Times Square roulette : remaking the city icon, Cambridge, Mass. ; London : MIT, 2003, ISBN 978-0-262-69295-3 [dostęp 2024-08-18] .
- ↑ ManohlaM. Dargis ManohlaM., Is There a Real Woman in This Multiplex?, „The New York Times”, 4 maja 2008, ISSN 0362-4331 [dostęp 2024-08-18], Cytat: "These aren't the she-males you find in the back pages of The Village Voice, mind you. The Apatow men hit the screen anatomically intact: they’re emasculated but not castrated, as the repeated images of the flopping genitals in Forgetting Sarah Marshall remind you." (ang.).
- ↑ 'RuPaul's Drag Race' Making Big Change After Controversy Causes Outrage [online], HuffPost, 14 kwietnia 2014 [dostęp 2024-08-18] (ang.).