Starowęgierski lament Maryi
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/60/Omagyar_Maria-siralom.gif/220px-Omagyar_Maria-siralom.gif)
Starowęgierski lament Maryi, Lament Maryi (węg. Ómagyar Mária-siralom) – jeden z najstarszych zachowanych tekstów w języku węgierskim. Napisany ok. roku 1300, odnaleziony został dopiero w roku 1922, w Kodeksie Lowańskim (Dominican Codex) w Bibliotece Uniwersytetu Belgijskiego. Jego autorem był prawdopodobnie zakonnik dominikański. Zapisany był bez podziału na strofy i zajmował 37 linijek. Po podziale obejmuje 13 zwrotek.
Charakter utworu
Utwór jest luźnym tłumaczeniem z "Planctusa" Francuza Geoffroi de Breteuila. W tekście ani razu nie pada imię Maryi lub Jezusa, co sprawia, że jest to tekst bardziej uniwersalny, mówiący ogólnie o bólu matki po stracie syna.
Struktura utworu nadaje jej cech dramatycznych: po każdych dwóch zwrotkach opisowych następują nacechowane emocjonalnie wersy zawierające lament matki.
W warstwie lingwistycznej utwór jest bardzo wyrafinowany, co pozwala wierzyć, że przed "Lamentem" pojawiały się już podobne utwory w języku węgierskim. Zabawy semantyczne (np. wers "Világ világa", co może oznaczać zarówno "światło świata", jak i "świat świata", "światło światła" lub "świat światła"), aliteracje, rytmizacja, wersyfikacja i rymy są bezbłędnie zastosowane w całym utworze w celu osiągnięcia efektu dramatycznego.
Znaczenie niektórych słów utworu do dziś nie zostało rozszyfrowane przez językoznawców.
Tekst utworu
Tłumaczenie polskie: Co żałość, nie znałam. (tłumaczenie Mirona Białoszewskiego) | Tekst we współczesnej pisowni węgierskiej: Volék sirolm tudotlon.
|
- Britannica: topic/Omagyar-Maria-siralom