Włodzimierz Boruński
Data i miejsce urodzenia | 3 lipca 1906 |
---|---|
Data i miejsce śmierci | 10 kwietnia 1988 |
Zawód | aktor, reżyser |
Odznaczenia | |
![]() |
Włodzimierz Boruński (ur. 3 lipca 1906 w Łodzi, zm. 10 kwietnia 1988 w Warszawie) – polski aktor, reżyser, poeta, satyryk i tłumacz pochodzenia żydowskiego[1]. Był bratem stryjecznym (ściślej: wujecznym) poety Juliana Tuwima i kuzynem aktora Kazimierza Krukowskiego[2].
Życiorys
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2d/W%C5%82odzimierz_Boru%C5%84ski_gr%C3%B3b.jpg/241px-W%C5%82odzimierz_Boru%C5%84ski_gr%C3%B3b.jpg)
Był synem adwokata[2]. W latach 1924–1925 studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. W 1932 zdał egzamin eksternistyczny. W latach 30. XX wieku był reżyserem i aktorem w teatrzykach rewiowych. Podczas II wojny światowej żołnierz II Armii Wojska Polskiego, z którą forsował Nysę. W 1945 roku w Lubaniu na Dolnym Śląsku założył teatrzyk Siódme niebo, którego był dyrektorem oraz założył i redagował (do 1947) pismo Na straży. Tam też współorganizował szkolnictwo[3]. W 1949 wyjechał ze Śląska i ostatecznie zamieszkał w Warszawie[2].
Był autorem wielu zbiorów poezji, skeczy, monologów i piosenek w programach Teatru Syrena w Warszawie.
W 1961 roku za namową Tadeusza Konwickiego wystąpił w filmie Zaduszki, co zapoczątkowało jego karierę w kinematografii. Szczególnie znany stał się z odtwarzania ról starych Żydów (np. doktor Szuman w serialu Lalka, krawiec Gold w ekranizacji Zazdrości i medycyny, Halpern w Ziemi obiecanej, Sommer w Polskich drogach).
Przygodnie występował również w innych pobocznych rolach filmowo-teatralnych, np. jako lekarz sądowy w telewizyjnym widowisku kryminalnym Teatru Sensacji pt. Upiór w kuchni w reżyserii Janusza Majewskiego (1976).
Został pochowany na cmentarzu Bródnowskim w Warszawie (kw. 70D-IV-12).
Filmografia
- Zaduszki (1961) – Goldapfel
- Niekochana (1965) – inżynier Śliwa, szef Noemi
- Salto (1965) – Blumenfeld
- Zazdrość i medycyna (1973) – krawiec Abraham Gold
- Czterdziestolatek (serial telewizyjny) (1974–1976) – sąsiad Karwowskich
- Personel (1975) – kierownik techniczny w teatrze, dawny znajomy ciotki Romka
- Zaklęte rewiry (1975) – redaktor
- Ziemia obiecana (1974) – Halpern
- Polskie drogi (serial telewizyjny) (1976–1977) – Sommer, przed wojną właściciel kamienicy Niwińskich (odc. 2.Obywatele GG, odc. 4. Na tropie i odc. 8. Bez przydziału)
- Lalka (serial telewizyjny) (1977) – doktor Michał Szuman, przyjaciel Stanisława Wokulskiego
- Sprawa Gorgonowej (1977) – Birnbaum, więzień polityczny
- Lekcja martwego języka (1979) – Roth, recepcjonista w hotelu
- Królowa Bona (serial telewizyjny) (1980) – astrolog na Wawelu
- Młyn Lewina (Levins Muhle) (1980) – rabin Dawid
- Zamach stanu (1980) – adwokat K. Sterling, obrońca w procesie brzeskim
- Dolina Issy (1982) – sekretarz rabina
- Hotel Polanów i jego goście (Hotel Polan und seine Gäste) (1982) – rabin Cohen
- Klakier (1982) – Gustawek
- Wedle wyroków twoich... (1983) – dziadek Ruth
- Mrzonka (1985) – pan B.
Odznaczenia i nagrody
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1974)
- Nagroda na Festiwalu Polskiej Twórczości Telewizyjnej w Olsztynie za rolę w serialu telewizyjnym Lalka (1978)
- Nagroda na Festiwalu Polskiej Twórczości Telewizyjnej w Olsztynie za rolę Sommera w serialu telewizyjnym Polskie drogi (1978)
- Nagroda Przewodniczącego Komitetu do Spraw Radia i Telewizji I stopnia za rolę Sommera w serialu telewizyjnym Polskie drogi (1978)
- Nagroda Przewodniczącego Komitetu do Spraw Radia i Telewizji za rolę w filmie Mrzonka (1986)
Przypisy
Bibliografia
- Polscy pisarze współcześni. Informator 1944-1970, opracował Lesław M. Bartelski, Warszawa 1972
- Włodzimierz Boruński w bazie filmpolski.pl
- Włodzimierz Boruński, [w:] Encyklopedia teatru polskiego (autorzy) [dostęp 2021-04-09] .
- Włodzimierz Boruński w bazie IMDb (ang.)
- Włodzimierz Boruński w bazie Filmweb
Linki zewnętrzne
- Włodzimierz Boruński w wirtualnym albumie w bazie Filmoteki Narodowej „Fototeka”
- Włodzimierz Boruński. kulturnet.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-09-20)]. - notka biograficzna w kulturnet.pl
- Sebastian Chosiński - Trzy cięcia: Włodzimierz Boruński. Żyd na polskich drogach. esensja.stopklatka.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-09-17)]. - artykuł w esensja.stopklatka.pl