Karton
Karton Carton | |
---|---|
![]() | |
Karton (francuski: carton, talijanski: cartone, od carta = papir) je naziv za papire deblje od 0,15 mm[1], gramature od 150 do 600 g/m².
Karakteristike
Kartoni se upotrebljavaju za izradu teške ambalaže, kutija, tuljaka, korica knjiga i kao podloge za kaširanje fotografija i grafika. Od plastificiranih (ili parafiniranih) kartona izrađuju se tanjuri i čaše za jednokratnu upotrebu, ambalaža za raznorazna pića (od mlijeka do voćnih sokova) prehrambenih i kozmetičih proizvoda do cigareta.[1]
Kartoni se u osnovi dijele na jednoslojne i višeslojne, jednoslojni kartoni se izrađuju (prosijavaju) na samo jednom uzdužnom situ, dok višeslojni obično sadrže tri sloja, a ponekad imaju i četvrti zaštitni sloj.[2]
Ljepenka je vrsta kartona gramature iznad 500 g/m², ona se najčešće izrađuje od recikliranog (starog) papira i drvenjače, to je višeslojni materijal dobiven od raznih vlakana lijepljenjem i prešanjem.[2] U osnovi postoje dva tipa ljepenke: ravna i valovita.[2] Valovita ljepenka ima najčešće tri sloja, dva kartona gore i dolje, a u sredini međusloj od mekšeg kartona, složen poput mijeha od harmonike, koji pojačava tvrdoću i nosivost ambalaže, a slojem zraka i njenu termičku izolaciju.
Ljepenka se također koristi za izradu raznih vrsta ambalaže, ali i vreća i vrećica[2] i kao izolacioni materijal (bitumenska ljepenka).[3]
I kartoni su se kao i papir počeli izrađivati u Kini od 15. vijeka, a prve kartonske kutije izrađene su u Engleskoj 1817. godine.
Reference
- ↑ 1,0 1,1 „chipboard” (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 02. 02. 2014.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 „ljepenka” (srpskohrvatski). Europapier. Arhivirano iz originala na datum 2014-09-12. Pristupljeno 02. 02. 2014.
- ↑ „ljepenka” (srpskohrvatski). Leksikografski zavod Miroslav Krleža. Pristupljeno 02. 02. 2014.
Vanjske veze
- chipboard na portalu Encyclopædia Britannica (nl)