Huş
Betula | |||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Asya ak huşu (Betula platyphylla) | |||||||||||||||
Biyolojik sınıflandırma ![]() | |||||||||||||||
| |||||||||||||||
Altcinsler | |||||||||||||||
| |||||||||||||||
![]() | |||||||||||||||
Betula dağılımı | |||||||||||||||
Sinonimler | |||||||||||||||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/40/Hu%C5%9F_A%C4%9Fac%C4%B1.jpg/220px-Hu%C5%9F_A%C4%9Fac%C4%B1.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ed/Stam_van_een_Berk_%28Betula%29._07-02-2024._%28d.j.b%29.jpg/220px-Stam_van_een_Berk_%28Betula%29._07-02-2024._%28d.j.b%29.jpg)
Huş (Betula), huşgiller (Betulaceae) familyasının Betula cinsinden ağaç veya ağaççıklara verilen ad. Kabuğu Kuzey Avrasya ve Kuzey Amerika halklarınca kap kacak ya da kano yapımında kullanılır.80-140 yıl arası yaşarlar.[1][2]
Ekolojik gereksinimleri
Işık ihtiyaçları fazladır, huş bir güneş ağacıdır. Derin, iyi, süzek topraklarda iyi gelişme gösterirler. Kökleri fazla derine gitmez. Soğuk yerleri tercih ederler.
Dağılımı
Kuzey Amerika'da, Asya, Avrupa ve Türkiye'de de doğal olarak bulunur.
Altcins ve türler
Altcins Betulenta
Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler dik durur.
- Diploid (2n = 28).
- Betula lenta
- Betula lenta subsp. uber
- Betula lenta
- Hexaploid (6n = 84).
- Betula allegheniensis
- Decaploid (10n = 140).
- Betula austrosinensis
- Betula globispica
- Betula insignis
- Betula medwediewii
- Duodecaploid (12n = 168).
- kromozom sayısı bildirilmeyenler
- Betula corylifolia
- Betula grossa
- Betula insignis
Altcins Betulaster
Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler sarkıktır.
- Betula alnoides
- Betula alnoides subsp. luminifera
- Betula maximowicziana
Altcins Neurobetula
Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler dik durur.
- Diploid (2n = 28).
- Betula calcicola
- Betula chichibuensis
- Betula costata[3]
- Betula nigra
- Betula potaninii
- Tetraploid (4n = 56).
- Betula albosinensis
- Betula albosinensis var. septentrionalis
- Betula ermanii
- Betula jacquemontii (B. utilis subsp. jacquemontii)
- Betula utilis
- Betula albosinensis
- Hexaploid (6n = 84).
- Betula dahurica
- Betula delavayi
- Betula raddeana
- Octoploid (8n = 112).
- Betula chinensis
- kromozom sayısı bildirilmeyenler
- Betula fargesii
- Betula schmidtii
- kromozom sayısı bilinmiyor
Altcins Betula
Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler sarkık.
- Diploid (2n = 28).
- Betula cordifolia
- Betula pendula
- Betula mandschurica
- Betula mandschurica var. japonica
- Betula neoalaskana
- Betula occidentalis
- Betula platyphylla (Betula pendula var. platyphylla)
- Betula populifolia - Gray birch
- Betula szechuanica (Betula pendula var. szechuanica)
- Tetraploid (4n = 56).
- Betula celtiberica
- Betula pubescens
- Betula pubescens subsp. tortuosa
- Pentaploid (5n = 70).
- Betula kenaica
- Hexaploid (6n = 84).
- Betula papyrifera (Bazen tetraploid veya pentaploid)
Altcins Chamaebetula
Küçük yuvarlak yapraklı çalılardır. Dişi kedicikler sarkıktır.
- Diploid (2n = 28).
- Betula glandulosa (B. nana subsp. glandulosa)
- Betula nana
- Tetraploid (4n = 56).
- Betula minor
- Betula pumila
- Kromozom sayısı bildirilmeyenler
- Betula fruticosa
- Betula gmelinii
- Betula hallii
- Betula humilis
- Betula michauxii
- Betula microphylla
- Betula middendorffii
Dış bağlantılar
- Tree Family Betulaceae 23 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Diagnostic photos of many species, Morton Arboretum specimens
- Eichhorn, Markus (July 2010). "The Birch Tree". Test Tube. Brady Haran for the University of Nottingham. 8 Şubat 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi.
Wikimedia Commons'ta Huş ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
Vikitür'de Huş ile ilgili ayrıntılı taksonomik bilgiler bulunur.
Kaynakça
- ^ "Hırt-Hışır: Huş". Manifold. 5 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mayıs 2023.
- ^ "Huş (Betula) | 7 Ağaç Ormanları". 7agac.cekulvakfi.org.tr. 24 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mayıs 2023.
- ^ English Names for Korean Native Plants (PDF). Pocheon: Korea National Arboretum. 2015. s. 373. ISBN 978-89-97450-98-5. 25 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Aralık 2016 – Korea Forest Service vasıtasıyla.
- ^ Wolfe, Jack A. & Wehr, Wesley C. 1987. Middle Eocene Dicotyledonous Plants from Republic, Northeastern Washington. United States Geological Survey Bulletin 1597:13
- ^ Crane P.R. & Stockey R.A. 1987; "Betula leaves and reproductive structures from the Middle Eocene of British Columbia, Canada." Canadian Journal of Botany 65(12): 2490-2500.