Kolektif davranış
Kolektif davranış, (İngilizce: Collective behavior) belirli durumlarda ortaya çıkan ve süreli olarak kolektif bir bilinç ile yönlendirilen topluluk davranışı. Kolektif davranış belirli bir süre devam edebilir. Toplulukları bir araya getiren ortak bilinç ortadan kalkınca kolektif davranış da yok olur.[1][2][3]
Kolektif davranış kuramını ilk ortaya atan kişi Gustave Le Bon'dur. Ona göre 3 çeşit kolektif davranış vardır: kalabalık, kitle, halk.[2]
![kalabalık insan topluluğu.](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/57/Anonymous_-_Prise_de_la_Bastille.jpg/220px-Anonymous_-_Prise_de_la_Bastille.jpg)
Kolektif davranışı ortaya çıkartan birtakım ön koşullar vardır. Bu ön koşullar meydana gelince topluluk ortak bir kitle ruhunda birleşir. Bu durumlar çoğu zaman kriz dönemleridir.[1][2] Le Bon'a göre bireyler kriz dönemlerinde normalde yapmaktan çekinecekleri davranışları kitle ruhu ile yapabilir duruma gelirler. Kitle konumuna gelmiş topluluklar mantıklı düşünme yetilerini kaybederler ve olaylara daha çok duygusal olarak tepki verirler.[1][3][4]
Herbert George Blumer'e göre kolektif davranışları ortaya çıkartan şey sosyal hoşnutsuzluktur.[2] Bireyler, rutin aktivitelerinin kesilmesiyle yeni dürtü ve eğilimler geliştirirler. Bunun sonucunda Blumer'ın "huzursuzluk" dediği durum ortaya çıkar ve bu etki bireyler arasında yayılır. Bireyler arasında bu etkinin yayılmasına "dairesel döngü" denir. Bu dairesel döngü ile huzursuzluğun birleşimi sosyal hoşnutsuzluğu ortaya çıkartır. Sosyal hoşnutsuzluk durumu kolektif davranış formlarının gelişeceği bir bağlam sağlar.[5]
Kaynakça
- ^ a b c Gustave, Le Bon. Kitlelerin Psikolojisi. Hayat Yayınlar. s. 19-31.
|erişim-tarihi=
kullanmak için|url=
gerekiyor (yardım) - ^ a b c d tarafından, İrem Ertaş (7 Kasım 2021). "Kolektif Davranış Nedir? Ön Koşulları ve Özellikleri". Sosyologer. 7 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2022.
- ^ a b "Kolektif Davranış Özellikleri: İsyan, Kitle Histerisi ve Çılgınlık". Literatür Adası. Erişim tarihi: 11 Ekim 2022.
- ^ "Kollektif davranışların ön koşulları". Rehber Özel Güvenlik. 28 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2022.
- ^ "Kolektif Davranış-Herbert George Blumer". AND Center. 18 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ekim 2022.