Manjaro Linux
![]() | |
![]() Manjaro Linux | |
Geliştirici(ler) | Philip Müller, Roland Singer, Guillaume Benoit |
---|---|
İşletim sistemi ailesi | GNU/Linux |
Paket yöneticisi | Pacman (konsol) - Octopi ve Pamac (grafik arayüz) |
Son kararlı sürümü | 24.0 (14 Mayıs 2024 (3 ay önce) (2024-05-14)) |
Kaynak türü | Açık kaynak |
Lisans | GPL ve diğer lisanslar |
Çekirdek türü | Monolitik çekirdek |
Güncelleme yöntemi | Octopi - Pamac - Pacman |
Platform desteği | x86-64 (64bit) |
Web sitesi | manjaro.org |
Manjaro, Arch Linux'un sağlam altyapısını temel alarak geliştirilen, kullanıcı dostu bir GNU/Linux dağıtımıdır. Arch Linux genellikle daha deneyimli kullanıcılara hitap ederken, Manjaro bu zorluğu ortadan kaldırarak kullanım kolaylığı odaklı bir deneyim sunar. Bu sayede, Linux dünyasına yeni adım atanlar veya daha az teknik bilgiye sahip yeni Linux kullanıcılarının yanı sıra deneyimli kullanıcılar için de uygundur.
Manjaro'nun en belirgin özelliklerinden biri, çeşitli masaüstü yöneticileri ve uygulamaları ile zengin bir ekosisteme sahip olmasıdır. Gnome, Xfce ve KDE Plasma gibi popüler masaüstü ortamları, kullanıcıların tercihlerine ve ihtiyaçlarına göre özelleştirilmiş bir deneyim sunar. Her bir masaüstü ortamı, farklı bir tasarım felsefesi ve özellik seti sunarak kullanıcıların beklentilerini karşılar. Gnome, modern bir arayüz ve derin entegrasyon sağlarken, Xfce hafifliği ve esnekliğiyle öne çıkar. Plasma ise güçlü özelleştirme seçenekleri ve görsel efektlerle dikkat çeker. Bu çeşitlilik, Linux'un masaüstü bilgisayar kullanıcıları için ideal bir seçenek sunar.
Manjaro'nun sunduğu güncelleme politikası ve topluluk desteği, kullanıcıların sistemlerini güncel ve güvende tutmalarını sağlar. Manjaro'nun aktif topluluğu, kullanıcıların karşılaştıkları herhangi bir sorunu çözmelerine veya yeni bir şey öğrenmelerine yardımcı olmak için forumlar ve çevrimiçi kaynaklar sunar.
Tüm bu özellikler, Manjaro'nun Arch Linux'un gücünden ve esnekliğinden faydalanırken aynı zamanda daha geniş bir kullanıcı kitlesine hitap etmesini sağlar.
Manjaro Linux Araçları
MHWD
Manjaro Hardware Detection yani Manjaro Donanım Tanıma ve Yapılandırma aracı. Bu araç kurulan sistemi optimize eder. Donanımın sürücülerini yükler. Yüklediği sürücüleri yapılandırır. MHWD ekran kartı sürücüsünü yükleme ve yapılandırması bakımından başarılı bir araçtır. Manjaro Linux, MHWD sayesinde, Intel ve Nvidia grafik işlemcileri arasında geçiş imkânı sunan Optimus teknolojisini çalıştırır.
MSM
Manjaro Settings Manager yani Manjaro Ayar Yöneticisi. Bu araç, sistem kurulduktan sonra sistem yerelini ayarlama, eksik dil paketlerini yükleme, klavye düzeni, klavye alt türevleri, kullanıcı hesabı ekleme kaldırma, ekran kartı sürücülerini yapılandırma ve kablolu kablosuz ağ sürücülerini yapılandırma gibi ayar ve iyileştirmeleri yapma olanağı sunar.
Turbulence
Turbulence ise 2011.2 sürümü ve öncesi eski Pardus Linux'tan ve Pisi Linux'tan aşina olduğumuz Kaptan isimli aracın Manjaro'ya uyarlanmış halidir. Benzer bir araç, Chakra Linux'ta Kapudan adıyla kullanılmaktadır. Turbulence, diğer türevleri gibi, KDE yapılandırmaları ve kozmetik değişiklikler için bir arayüz sunar. Kaptan ve Kapudan'dan farklı olarak ise Openbox Pencere Yöneticisi ile entegre çalışır. Openbox panel yerleşimi, kozmetik değişiklikler ile programları yükleme ve kaldırma gibi pek çok işlev sunar.[1]
Octopi
Octopi, Manjaro KDE ve LXQT sürümlerinde yüklü gelen paket yöneticisidir. Qt tabanlı olmasından dolayı Qt tabanlı masaüstü yöneticisini kullanan Manjaro sürümlerinde tercih edilir.
PAMAC
Qt tabanlı olmayan masaüstü yöneticilerinde varsayılan paket yöneticisidir. GTK tabanlı olup, Arch AUR deposundan da paket derleme yükleme yeteneğine sahiptir.
MANJAROISO
MANJAROISO: Manjaro ISO ile kullanıcılar da istediği özelliklerin ve paketlerin yüklü geldiği Manjaro sürümleri inşa edebilir ya da bunları Manjaro Alt Türev Dağıtımı (Manjaro Respin) olarak yayınlayabilir. Bu sürümlere Manjaro forumlarında da resmi destek verilir. Manjaro ISO kullanımı hakkında detaylı bilgi, EN-TR resmi Manjaro adreslerinde mevcuttur.
THUS
THUS: Bu araç Manjaro Linux'u kişisel bilgisayarlara yükler. Gelişmiş kurulum kiplerini destekler. Antergos'un GTK tabanlı yükleyicisinden forklanmıştır. Birçok dili desteklediği gibi %100 Türkçe desteği de vardır.
CALAMARES
CALAMARES: Bu araç Manjaro Linux'u kişisel bilgisayarlara yükler. Kararlı bir sistem yükleyici olarak Manjaro 0.9.0 sürümlerinden itibaren yani 2015 ilk çeyreğinde kullanılmaya başlandı. Tüm Linux dağıtımlarının kullanması için geliştirilmiştir. QT ve Python ile geliştirilmiştir ve halen geliştirilmeye devam edilmektedir. Birçok dili desteklediği gibi %100 Türkçe desteği de vardır.[2]
MANJARO-CLI
MANJARO-CLI: Manjaro'yu Konsol ile yüklemeye yarayan bir araçtır ve kararlı sürümdür. Olası grafik kurulumda hata ile karşılaşma durumunda ya da detaylı ve gelişmiş bir kurulum yapmak için kullanılabilir.
MANJARO WELCOME
MANJARO WELCOME: Manjaro Hoşgeldin uygulaması çalışan (live) sistem ya da kurulan sistem açıldığında kullanıcıyı karşılar. Çalışan bir sistemde açıldığı zaman Manjaro yükleme araçlarını çalıştıran seçeneklerin de bulunduğu bir menü sunar. Sürüm notları, Yenilikler, Wiki bağlantıları, forumlar, IRC destek odaları, Mail listeleri ve Manjaro İnşa bağlantıları gibi içerikler barındırır.
Manjaro IRC
MANJARO IRC (Canlı Yardım): Manjaro Linux ile ilgili konularda destek almak isterseniz, proje sitesini ve Türkiye destek sitesini ziyaret edebilirsiniz. Anlık destek almak ve Manjaro Topluluğu ile sürekli bir iletişim sağlamak istiyorsanız IRC (freenode sunucuları 20 Ekim 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.) üzerinden sohbet-destek odalarına bağlanabilirsiniz. Freenode web bağlantısı üzerinden bağlanacağınız odalar şunlardır: Resmi oda: #manjaro Türkiye destek odası: #manjaro.tr dir. Manjaro üzerinden uygulamalar ile de bu odalara bağlanabilirsiniz. Konversation, Hexchat, Xchat, Quassell ve Kvirc gibi uygulamalardan faydalanıp destek alabilir ya da destek verebilirsiniz.
Manjaro Linux Geliştiricileri ve Görev Dağılımı
Geliştirici takımı şu kişilerden oluşmaktadır:[3]
- Çekirdek Ekip:
- Philip Müller (takım lideri, proje yönetimi ve koordinasyon, yansı yönetimi, paketleme, sistem geliştirme ve web gelişim sorumlusu
- Roland Singer (proje sorumlusu, tasarım, sistem geliştirme, web gelişim ve paketleme)
- Guillaume Benoit (sunucu yönetimi, sistem geliştirme ve paketleme)
- Rob McCathie (sistem entegrasyonu ve paketleme)
- Ramon Buldó (paketleme ve geliştirme)
- Alexandru Ianu (sistem entegrasyonu ve paketleme)
- Łukasz Matysiak (sistem geliştirme)
- Wlad Meixner (web gelişim ve kontrol sorumlusu)
- Mateusz Mikolajczyk (sistem geliştirme)
- Demiray Muhterem (sistem geliştirme, Türkçe destek ve Manjaro sanat işleri)
- Alexandre A. Arnt (sistem geliştirme-octopi)
- Ringo de Kroon (Topuluk desteği, IRC yönetimi ve sistem geliştirme)
- Sanat Ekibi:
- David Linares (mcder3) (Plasma5 tasarım, tema gelişimi ve sistem yükleyici görselleri)
- Open RC Takımı:
- Artoo Packaging Porting, Infrastructure
- Aaditya Bagga (Belgelendirme, test işleri ve ISO inşa sorumlusu)
- Topluluk Destek Ekibi:
- dicktater (topluluk ve forum yönetimi)
- Esclapion (LXQt topluluk sürüm sorumlusu ve topluluk desteği)
- excalibur1234 (topluluk desteği)
- Jonathan (topluluk ve forum yönetimi)
- shariebeth (topluluk ve forum yönetimi)
- Belgeler:
- Jonathon Fernyhough (topluluk yönetimi ve manjaro kullanıcı kılavuzu sorumlusu)
- Sabras (Wiki)
- Geçmişte Katkı Sağlayan Geliştiriciler:
- Carl Duff (topluluk yönetimi, belgelendirme, wiki sorumlusu ve sicript yapılandırmaları)
- Cuma Avcılar(Cinnamon ve Gnome topluluk sürümleri sorumlusu)
- Dan S. (Openbox sürüm sorumlusu)
- Handy (Genel forum yönetimi sorumlusu, wiki sorumlusu, topluluk desteği ve sistem geliştirme)
- Joshua Strot (sistem geliştirme ve grafik işleri)
- Lane Wiscombe (anex) (sanat işleri, kde5 sürüm sorumlusu, mate ve openbox sürüm sorumlusu)
Sürümler
Sürüm | Kod Adı | Çıkış Tarihi |
---|---|---|
Manjaro Linux 0.8 | -- | 2012-08-20 |
Manjaro Linux 0.8.1 | -- | 2012-09-21 |
Manjaro Linux 0.8.2 | -- | 2012-11-10 |
Manjaro Linux 0.8.3 | -- | 2012-12-24 |
Manjaro Linux 0.8.4 | -- | 2013-02-25 |
Manjaro Linux 0.8.5 | -- | 2013-04-11 |
Manjaro Linux 0.8.6 | -- | 2013-06-02 |
Manjaro Linux 0.8.7 | Ascella | 2013-08-28 |
Manjaro Linux 0.8.8 | Ascella | 2013-11-24 |
Manjaro Linux 0.8.9 | Ascella | 2014-02-23 |
Manjaro Linux 0.8.10 | Ascella | 2014-06-09 |
Manjaro Linux 0.8.11 | Ascella | 2014-12.01 |
Manjaro Linux 0.8.12 | Ascella | 2015-02-07 |
Manjaro Linux 0.8.13 | Ascella | 2015-04-17 |
Manjaro Linux 15.09 | Bellatrix | 2015-09-27 |
Manjaro Linux 15.12 | Capella | 2015-12-22 |
Manjaro Linux 16.06 | Daniella | 2016-05-22 |
Manjaro Linux 16.08 | Ellada | 2016-08-31 |
Manjaro Linux 16.10 | Fringilla | 2016-10-31 |
Manjaro Linux 17.0 | Gellivara | 2017-03-07 |
Manjaro Linux 17.1 | Hakoila | 2017-12-31 |
Manjaro Linux 18.1.5 | Juhraya | 2019-09-12 |
Manjaro Linux 19.0 | Kyria | 2020-02-25 |
Manjaro Linux 20.0[4] | Lysia | 2020-05-11 |
Manjaro Linux 20.1 | Mikah | 2020-09-11 |
Manjaro Linux 20.2 | Nibia | 2020-12-03 |
Manjaro Linux 21.0 | Ornara | 2021-03-24 |
Manjaro Linux 21.1 | Pahvo | 2021-08-17 |
Manjaro Linux 21.2.0 | Qonos | 2021-12-23 |
Manjaro Linux 21.2.1 | Qonos | 2022-01-04 |
Manjaro Linux 21.2.2 | Qonos | 2022-01-23 |
Manjaro Linux 21.3.0 | Ruah | 2022-06-17 |
Manjaro Linux 22.0 | Sikaris | 2022-09-12 |
Manjaro Linux 22.1 | Talos | 2023-04-21 |
Manjaro Linux 23.0[5] | Uranos | 2023-09-05 |
Gösterge: Eski sürüm Eski sürüm, hala destekleniyor Son sürüm Son önizleme sürümü Gelecek dağıtım |
[6]
Notlar
- ^ "Turbulence – a New Kind of Extra for Manjaro !". 8 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Eylül 2014.
- ^ "[Nasıl] Manjaro "Calamares" Resimli Kurulum Belgesi". 8 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2016.
- ^ "Gelistiriciler-ve-gorev-dagilimi". 19 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Eylül 2016.
- ^ "Manjaro 20.0.1 Lysia released". 28 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2021.
- ^ "Manjaro 23.0 Uranos released". 23 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2023.
- ^ "Manjaro Linux". 27 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ocak 2021.
Kaynakça
- manjaro.org/
- wiki.manjaro.org
- forum.manjaro.org/
Dış bağlantılar
- manjaro.org
- wiki.manjaro.org_
- forum.manjaro.org/