2 Grupa Łączności
Historia | |
Państwo |
|
---|---|
Sformowanie | 1929 i 1939 |
Rozformowanie | 1933 i 1939 |
Dowódcy | |
Pierwszy | ppłk łącz. Tadeusz Argasiński |
Ostatni | płk łącz. Jan Kaczmarek |
Organizacja | |
Dyslokacja | garnizon Toruń |
Rodzaj sił zbrojnych | |
Rodzaj wojsk | |
Podległość | Ministerstwo Spraw Wojskowych |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/26/Wojska_%C5%81%C4%85czno%C5%9Bci_w_1939.jpg/240px-Wojska_%C5%81%C4%85czno%C5%9Bci_w_1939.jpg)
2 Grupa Łączności (2 GŁącz) - związek organizacyjny łączności Wojska Polskiego.
Wiosną 1929 została wprowadzona nowa organizacja wojsk łączności, której cechą charakterystyczną było oddzielenie spraw dowodzenia od administracji (służba łączności)[1]. W nowej organizacji powołano do życia Szefostwo Łączności Ministerstwa Spraw Wojskowych, Centrum Wyszkolenia Łączności oraz trzy dowództwa grup łączności, a także utworzono stanowiska szefów łączności we wszystkich trzydziestu dywizjach piechoty. Dowódcy grup łączności byli niezależni od szefa Szefostwa Łączności MSWojsk. (mjr łącz. inż. Kazimierz Goebel) i podlegali bezpośrednio generałowi Kazimierzowi Fabrycemu, II wiceministrowi spraw wojskowych, a od 31 lipca 1931 - I wiceministrowi spraw wojskowych.
Dowództwo 2 Grupy Łączności zostało utworzone w Toruniu. Na stanowisko dowódcy grupy został wyznaczony ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, dotychczasowy dowódca pułku radiotelegraficznego. Pierwszym oficerem sztabu został mjr łącz. Edward Wolski z 1 pułku łączności, natomiast drugim oficerem sztabu kpt. łącz. mgr Leon Gołębiowski z 7 Okręgowego Szefostwa Łączności[2].
Dowództwu grupy zostały podporządkowane następujące oddziały i pododdziały łączności:
- 5 samodzielny batalion łączności w Krakowie,
- 7 samodzielny batalion łączności w Poznaniu,
- 8 kompania szkolna łączności,
- stacja radiotelegraficzna „Kraków” w Krakowie,
- stacja radiotelegraficzna „Poznań” w Poznaniu,
- stacja radiotelegraficzna „Rozewie”[3].
2 lipca 1930 Minister Spraw Wojskowych wydał rozkaz w sprawie wprowadzenia w życie drugiej fazy organizacji wojsk łączności. Rozformowany został wówczas 2 pułk łączności w Jarosławiu. Samodzielne bataliony łączności (5 w Krakowie, 7 w Poznaniu i 9 w Brześciu) zostały przeformowane w bataliony telegraficzne. Sformowano cztery bataliony telegraficzne (2, 3, 4 i 6) i trzy plutony konne telegraficzne. Stacje radiotelegraficzne przemianowano na plutony radiotelegraficzne.
W styczniu 1931 mjr łącz. Edward Wolski został wyznaczony na stanowisko dowódcy 1 pułku łączności. Obowiązki I oficera sztabu objął mjr łącz. Zenon Konarski, dotychczasowy szef łączności 9 DP[4].
Z dniem 1 września 1931 został zmniejszony skład osobowy Dowództwa 2 GŁącz (P.S. 10-740 skład osobowy Nr 1) o stanowiska II i III oficera sztabu oraz trzech urzędników kat. III (pozostał jeden urzędnik III kat.)[5].
3 listopada 1931 Minister Spraw Wojskowych wydał rozkaz w sprawie reorganizacji wojsk łączności[6]. W ramach przeprowadzonej reorganizacji między innymi zostało zlikwidowane Dowództwo 3 Grupy Łączności w Przemyślu i 1 pułk łączności w Zegrzu, natomiast Dowództwo 2 GŁącz (ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, mjr łącz. Zenon Konarski i mjr łącz. mgr Leon Gołębiowski) zostało dyslokowane z garnizonu Toruń do garnizonu Kraków[7].
Pod koniec 1931 organizacja pokojowa grupy przedstawiała się następująco:
- 5 batalion telegraficzny w Krakowie,
- 6 batalion telegraficzny w Jarosławiu,
- 7 batalion telegraficzny w Poznaniu,
- kadra 2 batalionu telegraficznego w Przemyślu,
- kadra kompanii szkolnej 2 batalionu radiotelegraficznego w Krakowie,
- kadra kompanii szkolnej 3 batalionu radiotelegraficznego w Przemyślu,
- 3 pluton radiotelegraficzny w Krzesławicach,
- 4 pluton radiotelegraficzny w Poznaniu,
- 7 pluton radiotelegraficzny w Stanisławowie.
oraz kompanie telegraficzne dywizji piechoty.
Z dniem 16 listopada 1932 zostali powołani na III pięciomiesięczny informacyjny kurs dla oficerów sztabowych łączności przy Ministerstwie Poczt i Telegrafów: ppłk łącz. inż. Emil Kaliński, w charakterze wojskowego kierownika kursu do 31 grudnia 1932 z równoczesnym pełnieniem obowiązków dowódcy 1 GŁącz. i ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, w charakterze wojskowego kierownika kursu od 1 stycznia do 15 kwietnia 1933 z równoczesnym pełnieniem obowiązków dowódcy 2 GŁącz. oraz mjr łącz. Wincenty But z 1 GŁącz. i mjr łącz. Zenon Konarski z 2 GŁącz., w charakterze słuchaczy[8][9].
W styczniu 1933 Dowództwo 2 Grupy łączności zostało zlikwidowane, a jej skład osobowy przeniesiony do Dowództwa 1 Grupy Łączności: ppłk łącz. Tadeusz Argasiński, na stanowisko dowódcy, mjr łącz. Zenon Konarski i mjr łącz. mgr Leon Gołębiowski[10].
19 kwietnia 1939 po raz drugi zostało utworzone Dowództwo 2 Grupy Łączności w Warszawie. Dowództwo występowało wyłącznie w organizacji pokojowej wojska. Z chwilą zarządzenia mobilizacji uległo likwidacji[11]. Na stanowisko dowódcy 2 GŁącz został wyznaczony płk łącz. Jan Kaczmarek.
Dowódcy 2 Grupy Łączności zostały podporządkowane następujące oddziały i pododdziały łączności:
- 5 batalion telegraficzny w Krakowie,
- 6 batalion telegraficzny w Jarosławiu,
- 7 batalion telegraficzny w Poznaniu,
- kadra 3 batalionu telegraficznego w Grodnie,
- kadra 4 batalionu telegraficznego w Brześciu,
- kadra 2 kompanii szkolnej radio w Krakowie,
- kadra 3 kompanii szkolnej radio w Przemyślu,
- stacja radiotelegraficzna nr 2 w Lidzie (jednostka mobilizująca - 77 pp[12]),
- stacja radiotelegraficzna nr 3 w Krzeszowicach pod Krakowem (2 plot[13]),
- stacja radiotelegraficzna nr 4 w Poznaniu (kompania łączności 14 DP[14])
oraz pododdziały łączności wielkich jednostek piechoty i kawalerii stacjonujące na terenie okręgów korpusów nr: III, V, VII, IX i X, w tym również kompanię łączności Obszaru Warownego „Wilno”.
Stacje radiotelegraficzne nr 2-4 były radiostacjami stałymi głębokiego radiowywiadu. Pozostawały w bezpośredniej i wyłącznej dyspozycji Oddziału II Sztabu Głównego[15]. Prace radiostacji koordynował Referat Radiowywiadu Biura Szyfrów.
Dowództwa grup łączności zostały powołane „do inspekcjonowania oddziałów wojsk łączności (…) krótki okres istnienia uniemożliwił powyższym organom wykazanie się jakimikolwiek osiągnięciami”[16].
21 sierpnia 1939 został wydany rozkaz o sformowaniu pułku łączności w Jarosławiu. Nowa jednostka miała być utworzona z dniem 1 stycznia 1940 na bazie 6 batalionu telegraficznego oraz I batalionu pułku radio, który miał być przeniesiony z Warszawy. Z chwilą ogłoszenia powszechnej mobilizacji zarządzenia dotyczące formowania pułku zostały wstrzymane[17].
Przypisy
- ↑ Piotr Stawecki, Wojsko Marszałka Józefa Piłsudskiego ..., s. 180.
- ↑ Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 27 kwietnia 1929 r., Nr 9, s. 117, 129.
- ↑ Tadeusz Böhm, Z dziejów naczelnych władz wojskowych II Rzeczypospolitej ..., s. 206.
- ↑ Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 28 stycznia 1931 r., Nr 1, s. 18.
- ↑ Dziennik Rozkazów Ministra Spraw Wojskowych z 28 lipca 1931 r., Nr 22, poz. 269.
- ↑ Eugeniusz Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939 ..., s. 197.
- ↑ Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 9 grudnia 1932 r., Nr 13, s. 442.
- ↑ Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 9 grudnia 1932 r., Nr 13, s. 425, 444.
- ↑ Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 28 czerwca 1933 r., Nr 8, s. 145, 146.
- ↑ Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych z 11 kwietnia 1933 r., Nr 5, s. 86.
- ↑ Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 1073.
- ↑ Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 133, 1172. Poprzednio był to 2 pluton radiotelegraficzny w Wilnie, a wcześniej Stacja Radiotelegraficzna Wilno.
- ↑ Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 457, 1172. Poprzednio był to 3 pluton radiotelegraficzny w Krzesławicach, a wcześniej Stacja Radiotelegraficzna Kraków.
- ↑ Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. 494, 1172. Poprzednio był to 4 pluton radiotelegraficzny w Poznaniu, a wcześniej Stacja Radiotelegraficzna Poznań.
- ↑ Tadeusz Popławski, Polskie wojska łączności w wojnie obronnej 1939 r., s. 143.
- ↑ Tadeusz Popławski, Polskie wojska łączności w wojnie obronnej 1939 r., s. 139.
- ↑ Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, s. CLXIX-CLXX. Eugeniusz Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939. Próby modernizacji i rozbudowy, s. 204.
Bibliografia
- Dzienniki Personalne Ministra Spraw Wojskowych.
- Roczniki oficerskie 1928, 1932.
- Tadeusz Böhm, Z dziejów naczelnych władz wojskowych II Rzeczypospolitej. Organizacja i kompetencje Ministerstwa Spraw Wojskowych w latach 1918-1939, Wydawnictwo "Bellona", Warszawa 1994, ISBN 83-11-08368-1.
- Władysław Kozaczuk, Bitwa o tajemnice. Służby wywiadowcze Polski i Rzeszy Niemieckiej 1922-1939, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1977.
- Eugeniusz Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939. Próby modernizacji i rozbudowy, Wydawnictwo MON, wyd. I, Warszawa 1964.
- Tadeusz Popławski, Polskie wojska łączności w wojnie obronnej 1939 r., Wojskowy Przegląd Historyczny Nr 4 (36), Warszawa 1965.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan, Najlepsza broń. Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, Oficyna Wydawnicza „Adiutor”, Warszawa 2010, ISBN 978-83-86100-83-5.
- PiotrP. Stawecki PiotrP., Wojsko Marszałka Józefa Piłsudskiego 12 V 1926 - 12 V 1935, Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Rytm”, 2004, ISBN 83-7399-078-X, OCLC 830637307 .
- p
- d
- e
- Dowództwo Łączności MSWojsk.
- Szefostwo Łączności Sztabu Głównego
grupy łączności |
|
---|---|
pułki łączności |
|
bataliony łączności |
|
kompanie łączności |
|
szkolnictwo | |
służba łączności |
|
- Korpus oficerów łączności
- Jednostki dowodzenia i łączności Wojska Polskiego
- p
- d
- e