Mój Nikifor
Gatunek | dramat obyczajowy | ||
---|---|---|---|
Rok produkcji | 2004 | ||
Data premiery | 24 września 2004 | ||
Kraj produkcji | Polska | ||
Język | |||
Czas trwania | 97 minut | ||
Reżyseria | Krzysztof Krauze | ||
Scenariusz | Joanna Kos-Krauze, | ||
Główne role | Krystyna Feldman, | ||
Muzyka | |||
Zdjęcia | Krzysztof Ptak | ||
Scenografia | Magdalena Dipont | ||
Kostiumy | Dorota Roqueplo | ||
Montaż | |||
Produkcja | Juliusz Machulski | ||
Wytwórnia | Studio Filmowe „Zebra” | ||
Dystrybucja | Best Film | ||
|
Mój Nikifor – polski film fabularny z 2004 roku w reżyserii Krzysztofa Krauzego, na podstawie pomysłu Joanny Kos-Krauze. Jego premiera odbyła się jesienią 2004.
Film opowiada o ostatnich latach życia malarza-prymitywisty Nikifora Krynickiego, który trafia pod opiekę plastyka Mariana Włosińskiego. W rolę głównego bohatera wcieliła się Krystyna Feldman, dla której była to pierwsza główna rola filmowa w życiu. Za swoją kreację otrzymała szereg indywidualnych nagród w Polsce i za granicą, w tym m.in. Orła i nagrodę FPFF.
Film Krzysztofa Krauzego odniósł również sukces międzynarodowy, zdobywając główną nagrodę (Kryształowy Globus) na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Karlowych Warach.
Fabuła
W 1960 w Krynicy, leżącej w Beskidzie Sądeckim, do pracowni plastyka Mariana Włosińskiego, mieszczącej się w Starym Domu Zdrojowym, wchodzi odziany w łachmany i schorowany łemkowski malarz Nikifor Krynicki. Pomimo usilnych prób, nie udaje się pozbyć nieproszonego gościa. „Tu będę malowała” – słyszy Włosiński z ust ludowego artysty[1][2] . W ostateczności niezadowolony plastyk pozwala Nikiforowi pozostać w pracowni[3].
Włosiński rozmawia z mieszkańcami Krynicy, próbując ustalić tożsamość niespodziewanego gościa. Niewiele się dowiaduje – słyszy tylko, że Nikifor pochodzi od matki niemowy i nieznanego ojca (jedna z krynickich plotek głosi, że był nim Aleksander Gierymski)[3]. Mimo sporych wątpliwości, decyduje się zająć Łemkiem; nie zostawia go nawet, gdy okazuje się, że ten choruje na gruźlicę. Włosiński mierzy się z konsekwencjami swojego wyboru – roztaczając opiekę nad bezradnym samotnikiem, rezygnuje z własnych ambicji twórczych i traci rodzinę. Jego żona, dbając o zdrowie swoje i córek, wyprowadza się z miasta[4] .
Opiekun Nikifora, mimo początkowej niechęci do malarstwa ludowego, staje się ambasadorem jego sztuki. W 1967 doprowadza do wystawy prac w warszawskiej Zachęcie. Nie odstępuje go na krok, załatwia specjalistyczne leczenie, gdy stan łemkowskiego twórcy się pogarsza. Film kończy się sceną w szpitalu. Do Włosińskiego czuwającego przy łóżku umierającego Nikifora przyjeżdża żona. Całość wskazuje na początek pojednania[3].
Obsada
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/52/Krystyna_Feldman2.jpg/170px-Krystyna_Feldman2.jpg)
Opracowano na podstawie Internetowej Bazy Filmu Polskiego oraz książki „Nasze Nikifory”[3][5].
- Krystyna Feldman – Nikifor Krynicki
- Roman Gancarczyk – Marian Włosiński
- Lucyna Malec – Hanna Włosińska, żona Mariana
- Jerzy Gudejko – Ryszard Nowak, przewodniczący Prezydium Miejskiej Rady Narodowej
- Artur Steranko – doktor Rosen
- Jowita Miondlikowska – sprzątaczka Kowalska
- Marian Dziędziel – pszczelarz Budnik (Ferek)[a]
- Ewa Wencel – dyrektor „Zachęty”
- Magdalena Celówna – gospodyni Nikifora
- Katarzyna Paczyńska – Ala Włosińska, córka Mariana
- Karolina Paczyńska – Ewa Włosińska, córka Mariana
- Aleksander Mikołajczak – bufetowy na dworcu w Krynicy
- Zbigniew Bogdański – mężczyzna
- Jarosław Budnik – pielęgniarz
- Krzysztof Gordon – Andrzej Banach
- Krzysztof Bochenek – ksiądz
- Dorota Bochenek – pielęgniarka
- Maria Robaszkiewicz – Lelito
- Ryszard Mróż – urzędnik USC
- Sławomir Gałdyn – Łaziebny
- Anna Łopatowska – ordynatorka
Produkcja
Prace przygotowawcze
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/Krzysztof_Krauze_at_opening_of_the_XXXIV_Polish_Film_Festival_in_Gdynia_2009_-_1.jpg/170px-Krzysztof_Krauze_at_opening_of_the_XXXIV_Polish_Film_Festival_in_Gdynia_2009_-_1.jpg)
Krzysztof Krauze po realizacji Długu – filmu kryminalnego z 1999 – szukał tematu, który pozwoliłby „spojrzeć na świat z nowej perspektywy”, a jednocześnie nadal dotyczyłby „obrony sprawy lub człowieka, najczęściej słabszego, skrzywdzonego lub pogardzanego”[6][7] . W rozmowie z Tadeuszem Sobolewskim podkreślał, że od tego momentu będzie „robił filmy o tym, czego w życiu warto bronić, nie – czego unikać”[8].
Pomysłodawczynią realizacji filmu o życiu Nikifora Krynickiego była Joanna Kos, wówczas partnerka Krzysztofa Krauzego. Scenarzystkę zaintrygowała „historia bezdomnego, kalekiego człowieka, który próbował przebłagać świat malowaniem”[9]. Pracę nad scenariuszem do filmu poprzedziły spotkania z Marianem Włosińskim, prawnym opiekunem Nikifora, do których doszło w 2001 w Krynicy[10]. Zebrane nagrania ze spotkań trwały 25 godzin[11] . Początkowo do realizacji filmu miało dojść w 2002; okres przygotowawczy przedłużył się jednak ze względu na konieczność dopracowania scenariusza i zgromadzenia funduszy[10][12][13] . Łącznie powstało 14 wersji scenariusza, w tym dwie diametralnie różne[14]. Pierwsza dotyczyła przyjaźni Nikifora i Mariana Włosińskiego, druga zaś zakładała realizację filmu nowelowego, w których pięć historii miało opowiadać o ludziach, którzy kupili obrazy Nikifora. Ostatecznie zdecydowano o realizacji pierwszego pomysłu[12]. Producentem filmu został Juliusz Machulski, dyrektor Studia Filmowego „Zebra”[3], który początkowo sceptycznie podchodził do pomysłu Joanny Kos, zakładając słabe zainteresowanie widowni[14][10]. W koprodukcji udział wzięli Telewizja Polska – Agencja Filmowa i Canal+ Polska[3].
Kasting
Problemem dla twórców okazało się znalezienie odpowiedniego aktora, który wcieliłby się w postać Nikifora Krynickiego. Wśród kandydatów, którzy nadawaliby się do tej roli, twórcy wymieniali nieżyjących już wówczas Jacka Woszczerowicza i Charliego Chaplina[15][8]. Ostatecznie wybór padł na 88-letnią aktorkę Krystynę Feldman, dla której była to pierwsza w życiu główna rola filmowa[16][17][18][19]. W wywiadzie Łukasza Maciejewskiego reżyser przyznał[20]:
Ten pomysł przyszedł nam do głowy kilka lat temu, w Krynicy. [...] Krysia przypomina Nikifora nie tylko posturą, gestami. Ona nawet uszy ma dokładnie tej samej wielkości, co Nikifor. To podobieństwo mentalne. Krysia ma własną, bardzo konsekwentną wizję ludzi i świata, swoją prywatną hierarchię wartości – jest bezkompromisowa i skromna. Wtedy, przed trzema laty w Krynicy, zaprosiła nas do siebie. W pokoju było niemal pusto. Obok łóżka na stole leżała książka i jabłko. Wypisz wymaluj Nikifor. Krysia zwierzyła mi się, że w domu, w Poznaniu, nie ma pralki, lodówki. Nawet garnków.
Filmowego „opiekuna Nikifora” w pierwotnym założeniu miał zagrać Andrzej Chyra, z którym Krzysztof Krauze współpracował już przy realizacji Długu[21] . Pomiędzy aktorem a twórcą nie doszło jednak do porozumienia[22]. W rolę Mariana Włosińskiego wcielił się finalnie Roman Gancarczyk ze Starego Teatru im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie. Reżyser tłumaczył swoją decyzję w rozmowie z miesięcznikiem „Kino”[20]:
Romek nie tylko jest trochę podobny do pana Mariana Włosińskiego, ale także – podobnie jak on – istnieje jakby osobno, obok. Patrząc na Gancarczyka nigdy nie jest się pewnym, co tak naprawdę sobie myśli. Z panem Marianem jest podobnie. W filmie, jak w malarstwie Nikifora, będzie dużo ciszy. A Gancarczyk znakomicie potrafi wypełnić ciszę. Wierzę w ciszę. To, co ważne, staje się pomiędzy słowami.
Zdjęcia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/07/The_Old_Spa_House_in_Krynica-Zdr%C3%B3j%2C_Lesser_Poland_Voivodeship%2C_Poland_May_2022_%281%29.jpg/200px-The_Old_Spa_House_in_Krynica-Zdr%C3%B3j%2C_Lesser_Poland_Voivodeship%2C_Poland_May_2022_%281%29.jpg)
Zdjęcia do Mojego Nikifora rozpoczęły się 3 marca 2004 w podkrynickiej miejscowości Czyrna[3][23] , w której realizowano sceny w kościele i na łemkowskim cmentarzu[11] . Dwa dni wcześniej Joanna Kos i Krzysztof Krauze wzięli ślub w Ratuszu w Nowym Sączu (jednym z obiektów namalowanych przez Nikifora)[10]. Znaczną część ujęć do filmu, w tym sceny na deptaku, nakręcono w Krynicy-Zdroju[24] . Do scen dziejących się wewnątrz budynku wykorzystano pomieszczenia Starego Domu Zdrojowego[25] . Ponadto plan zdjęciowy miał również miejsce w Nowym Sączu i Piwnicznej-Zdroju. Z kolei sceny w sanatorium zrealizowano w Żegiestowie, a wystawy w warszawskiej Zachęcie[3].
Za sferę wizualną filmu odpowiadał operator filmowy Krzysztof Ptak, który – według założeń reżysera – miał wykreować świat, „w nieruchomych kadrach, z kilkoma zaledwie jazdami kamery”[20]. Krauze tłumaczył, że w filmie „ma być dużo ciszy, przeważają długie, statyczne ujęcia, dzięki którym będzie można uważniej przyjrzeć się światu”[26] . Wojciech Staroń, który współpracował z Krzysztofem Ptakiem przy realizacji filmu, wspominał[27] :
Pracowaliśmy we wnętrzach naturalnych i to były małe, ciasne przestrzenie, więc „Ptaszek” stosował taktykę małych lampek, bo dużych jednostek nie było gdzie postawić. [...] Krzysztof Ptak fajnie rzeźbił te plamy światła – malował twarz Krystyny Feldman tym światłem. Doskonale się tym bawił, choć sprzęt wcale nie był łatwy – to były kamery Sony 900 HD-camy, telewizyjne, o bardzo małej rozpiętości kontrastu, czyli trzeba było się porządnie napracować, żeby za oknem pokazać śnieg, a w środku ciemnej chaty osobę.
Za charakteryzację Krystyny Feldman odpowiadała Maria Dziewulska. Przygotowanie głównej aktorki do roli Nikifora zajmowało codziennie około godziny[28][24] . Odtwarzane były pojedyncze rysy i zmarszczki krynickiego malarza, z kolei sztuczny zarost komponowany był z tiulu perukarskiego oraz sierści jaka tybetańskiego[29] . Okres zdjęciowy zakończył się 1 czerwca 2004[3].
Podczas montażu z filmu wycięto niewiele scen. Zrezygnowano m.in. z ujęcia, gdy Nikifor perfumuje się w sposób, jakby „żegnał się zgodnie z prawosławnym obrządkiem”. Według relacji Krzysztofa Krauzego ujęcie wyglądało na zbyt inscenizowane[30] .
Muzyka
Kompozytorem muzyki do filmu był Bartłomiej Gliniak. Skomponował on 20 utworów o łącznym czasie trwania 31 minut i 16 sekund. Muzyka Gliniaka była dość oszczędna w środkach. Motywem przewodnim były powtarzające się charakterystyczne dźwięki cymbałów dulcimer, które akcentowały folklorystyczny charakter filmu Krauzego. Album z muzyką Gliniaka został wydany w 2014 nakładem wytwórni Kronos Records[31] .
| ||||||||
Nr | Tytuł utworu | Autor | Długość | |||||
1. | „The Main Theme” | Bartłomiej Gliniak | 1:53 | |||||
2. | „The Vernissage at Zacheta Art Gallery” | Bartłomiej Gliniak | 1:16 | |||||
3. | „The Excursion” | Bartłomiej Gliniak | 0:52 | |||||
4. | „Tears” | Bartłomiej Gliniak | 2:30 | |||||
5. | „Digging in the Past” | Bartłomiej Gliniak | 0:43 | |||||
6. | „Where is Mr. Nikifor” | Bartłomiej Gliniak | 1:20 | |||||
7. | „Agony” | Bartłomiej Gliniak | 1:38 | |||||
8. | „Return to Krynica” | Bartłomiej Gliniak | 1:59 | |||||
9. | „Nikifor’s Waltz” | Bartłomiej Gliniak | 4:27 | |||||
10. | „Uncomfortable Friendship” | Bartłomiej Gliniak | 1:55 | |||||
11. | „You Should Ask for Color” | Bartłomiej Gliniak | 1:46 | |||||
12. | „Difficult Relationship” | Bartłomiej Gliniak | 1:09 | |||||
13. | „Rescuing the Marriage” | Bartłomiej Gliniak | 1:11 | |||||
14. | „Krynica 1967” | Bartłomiej Gliniak | 0:37 | |||||
15. | „The Cemetery” | Bartłomiej Gliniak | 0:35 | |||||
16. | „Dr. Rozen’s sleight” | Bartłomiej Gliniak | 1:17 | |||||
17. | „Alone” | Bartłomiej Gliniak | 1:11 | |||||
18. | „The Promenade in Krynica” | Bartłomiej Gliniak | 1:47 | |||||
19. | „Appreciated at Last” | Bartłomiej Gliniak | 1:15 | |||||
20. | „Farewell My Friend” | Bartłomiej Gliniak | 1:55 | |||||
31:16 |
Odbiór
Rozpowszechnianie i box office
Premiera kinowa Mojego Nikifora odbyła się 24 września 2004. Za dystrybucję odpowiadał Best Film[3]. Wcześniej – 16 września – film zaprezentowano na 29. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni[17]. Pokazy przedpremierowe odbyły się ponadto w Poznaniu, Krakowie, Krynicy-Zdroju i Warszawie[32]. W 2005 Mój Nikifor trafił do dystrubucji na płytach DVD[33] . Wedle szacunków portalu Box Office Mojo film zarobił łącznie ok. 213 tysięcy dolarów[34].
Trzy lata po polskiej premierze – 14 września 2007 – rozpoczęto dystrybucję Mojego Nikifora w kinach w Wielkiej Brytanii[35] . Podczas pierwszego weekendu nie cieszył się zainteresowaniem brytyjskich widzów; zarobił 7 funtów, co – według „The Guardian” – czyni go najmniej dochodowym filmem w tej kategorii[36] .
Recepcja krytyczna
Reakcje w Polsce
Jeszcze przed pokazem premierowym w Gdyni Mój Nikifor odbierany był w mediach dosyć chłodno[37][18] . Miesięcznik „Film” zdecydował się nawet wycofać swój patronat medialny nad filmem[38] . Ocena zmieniła się po pokazie na 29. FPFF w Gdyni. Krytyk filmowy Tadeusz Sobolewski w „Gazecie Wyborczej” ocenił, że Mój Nikifor „udał się znakomicie”; podczas seansu „czuje się klimat PRL lat 60.”, a Krauze „nie zrobił filmu o sztuce i o artyście, tylko dał widzowi odczuć to «coś»”[18] . Z kolei Jerzy Wójcik w „Rzeczpospolitej” stwierdził, że jest to „dojmujący film, niemal współczesny moralitet”, w którym reżyser „opowiada nieśpiesznie, unika epatowania szokującymi scenami, tym łatwiej trafiając do serc widzów”[4] . Według Katarzyny Jabłońskiej utwór Krauzego to „film bardzo dojrzały, jeden z piękniejszych, jakie pojawiły się w kinie”, a „twórca wstrząsającego Długu potwierdza swój oryginalny talent i wyjątkową wrażliwość”[39]. Kamil Rudziński przyznał zaś, że Mój Nikifor „wystawia pomnik artyście, który potrafi docenić cudzy talent – nawet jeśli wygląda on jak nieoszlifowany diament, właśnie wydobyty na światło dzienne”, a sam film jest „nostalgiczny” i odwołuje się do „czasów, kiedy bycie artystą nie było luksusem, a każdy mógł liczyć na pomoc drugiego człowieka”[40] .
Krytyczna wobec filmu Krauzego była Bożena Janicka, która w miesięczniku „Kino” stwierdziła, że z „miałkich, mało wyrazistych i jakby przypadkowych migawek nie buduje się właściwie żadne opowiadanie”, a „sugerowana rzeczywistość wydaje się dziwnie pozbawiona znaczeń, jak napisy Nikifora na jego obrazkach”, co „zniechęca” i „uniemożliwia nawiązanie z filmem głębszego kontaktu”[41] . Zbigniew Kątny pisał z kolei o „niedosycie” i braku odpowiedzi na pytanie, dlaczego Marian Włosiński zarzucił własną twórczość dla Nikifora. Stwierdził również, że film nastawiony jest bardziej na „mimetyczne, a przez to «bezpłciowe», kopiowanie świata niż na tropienie w nim tego, co niepojęte i transcendentne”[42] .
Krytycy zgodnie docenili rolę Krystyny Feldman. Łukasz Maciejewski podkreślił, że aktorka „nie gra Nikifora, jest nim naprawdę”, a jej rola „przejdzie do historii polskiego kina”[43]. Tadeusz Sobolewski oświadczył, że „Feldman w roli Nikifora kreuje jedno z tych genialnych monstrów kina, które wykraczają poza społeczne podziały”[44] . Bożena Janicka stwierdziła, że „ci, którzy pamiętają twarz Nikifora ze zdjęć, [...] muszą doznać lekkiego szoku, jakby zobaczyli przypadek reinkarnacji”[41] . Zdzisław Pietrasik w „Polityce” przyznał zaś, że Feldman „od pierwszej sceny wygląda jak najprawdziwszy Nikifor, co jest zasługą pracochłonnej charakteryzacji, a przede wszystkim samej aktorki”[45] . Z kolei Kazimierz Żórawski przyznał, że „pisząc o filmie Krzysztofa Krauzego, nie sposób pominąć kreacji wielkiej epizodystki polskiego filmu Krystyny Feldman, która stworzyła niezwykle wyrazistą i sugestywną postać Nikifora”, która „namawia widza, by choć na chwilę zapomniał o zewnętrzności [...] i spróbował spojrzeć głębiej”[46] .
Dobre oceny zebrał również operator Krzysztof Ptak, który – w opinii krytyków – „wykonał pracę doprawdy zdumiewającą”[18] , a jego „nastrojowe pejzaże świetnie podkreślają atmosferę nostalgii refleksyjnej opowieści”[4] . Autor zdjęć „wykreował w filmie genialny świat równoległy, zaklęty w nieruchomych kadrach, z kilkoma zaledwie jazdami kamery”, dzięki czemu Krynica „staje się scenerią nikiforowych wizji”, pozostając przy tym „małym, prowincjonalnym miasteczkiem”[6] . Z kolei dr hab. Katarzyna Taras doceniła „pomysł z mocno (i symetrycznie) skomponowanymi statycznymi kadrami, z ograniczeniem palety barwnej do absolutnego minimum”, który był „genialny w swojej prostocie”[27] . Dr Piotr Pławuszewski również zwrócił uwagę na nieruchomość kadru „charakterystyczną dla większości ujęć”; przyznał także, że „dzięki oszczędności w słowie” i „bazowaniu na werbalnej ciszy”, film zachęca, aby „«czytać» z wizualności”[2] .
Mój Nikifor – w ocenie historyka filmu prof. Tadeusza Lubelskiego – opowiada o „bożym artyście”[47], który bierze udział w „konfrontacji dwóch malarzy” – człowieka „pozbawionego talentu” z człowiekiem „prawdziwie utalentowanym”[48]. Obaj z nich biorą na siebie zobowiązania, które są „równie ważne” – Włosiński wziął na siebie „zobowiązanie pomocy, któremu pozostał wierny”, Nikifor zaś „talent”, którego istotą jest „całkowite powierzenie [...] bez oglądania się na cudzy osąd”[49]. Prof. Tadeusz Lubelski zaznaczył, że Mój Nikifor jest „najpiękniejszym i zarazem najbardziej nieoczekiwanym filmem” Krauzego[50], a także[51]:
...wyostrza tę jasną stronę człowieczeństwa, która w innych filmach reżysera też jest obecna, ale nie zostaje wykorzystana. Rzecz nie w tym naturalnie, żeby bezdusznej epoce późnej nowoczesności przeciwstawiać melancholijną empatię lat sześćdziesiątych. Idzie o manifestację postawy, która możliwa jest zawsze, tylko w pewnych epokach jej wypracowanie jest dla człowieka trudniejsze.
Reakcje za granicą
Po premierze w Wielkiej Brytanii Thomas Dawson z BBC ocenił, że film jest „oszczędnym, ale poruszającym portretem kinowym”. Docenił rolę Feldman, podkreślając, że aktorka „nie stara się przypodobać” widzowi, a oddaje przy tym „cierpienie, upór i dziecięcą naiwność” głównego bohatera[35] . Leslie Felperin w „Variety” zwróciła uwagę, że choć aktorstwo w filmie ma swoje „blaski i cienie”, to rola Feldman jest „oczywistym wyróżnikiem”. Pozytywnie oceniła również zdjęcia Krzysztofa Ptaka, który „pracuje z bogatą, zdominowaną przez szarość, paletą barw, dzięki której plamy komunistycznej czerwieni na flagach jeszcze bardziej się wyróżniają”[52] . Wally Hammond w „Time Out” napisał o „solidnej” pracy aktorów i „niezwykle sympatycznym portrecie ostatnich lat życia polskiego artysty ludowego”[53] . Z kolei Xan Brooks z „The Guardian” stwierdził, że utwór Krauzego to „pocieszny i skromny film biograficzny”, który stanowi „swoisty pomnik życia na peryferiach”[54] .
Nagrody i wyróżnienia
Opracowano na podstawie Internetowej Bazy Filmu Polskiego[3].
Rok | Ceremonia | Kategoria | Nominowani | Rezultat |
---|---|---|---|---|
2004 | 29. Festiwal Polskich Filmów Fabularnych | Nagroda za pierwszoplanową rolę kobiecą | Krystyna Feldman | Wygrana |
Nagroda za kostiumy | Dorota Roqueplo | Wygrana | ||
Nagroda za montaż | Krzysztof Szpetmański | Wygrana | ||
Polskie Nagrody Filmowe „Orły” | Najlepsza główna rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana | |
Najlepsze zdjęcia | Krzysztof Ptak | Wygrana | ||
Najlepsza scenografia | Magdalena Dipont | Wygrana | ||
Najlepszy dźwięk | Nikodem Wołk-Łaniewski | Wygrana | ||
Najlepszy montaż | Krzysztof Szpetmański | Wygrana | ||
Najlepszy film | Mój Nikifor | Nominacja | ||
Najlepsza reżyseria | Krzysztof Krauze | Nominacja | ||
Najlepszy scenariusz | Joanna Kos-Krauze i Krzysztof Krauze | Nominacja | ||
Najlepsza muzyka | Bartłomiej Gliniak | Nominacja | ||
Najlepsze kostiumy | Dorota Roqueplo | Nominacja | ||
2005 | Ogólnopolski Festiwal Sztuki Filmowej „Prowincjonalia” | Najlepsza rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana |
Najlepsze zdjęcia | Krzysztof Ptak | Wygrana | ||
Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Karlowych Warach | Kryształowy Globus dla najlepszego filmu | Mój Nikifor | Wygrana | |
Najlepsza rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana | ||
Najlepszy reżyser | Krzysztof Krauze | Wygrana | ||
Festiwal Filmów Europejskich w Atenach | Nagroda Dziennikarzy | Mój Nikifor | Wygrana | |
Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Chicago | Złoty Hugo dla najlepszego filmu | Mój Nikifor | Wygrana | |
Srebrny Hugo za najlepszą rolę męską | Roman Gancarczyk | Wygrana | ||
Festiwal Filmowy w Denver | Nagroda im. Krzysztofa Kieślowskiego | Krzysztof Krauze | Wygrana | |
Międzynarodowy Festiwal Sztuki Autorów Zdjęć Filmowych Camerimage | Wyróżnienie w Konkursie Filmów Polskich | Krzysztof Ptak | Wygrana | |
Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Kijowie | Najlepsza rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana | |
Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Manili | Najlepsza rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana | |
Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Valladolid | Najlepsza rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana | |
2006 | Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Pune | Najlepsza rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana |
Międzynarodowy Festiwal Filmów Autorskich w Rabacie | Najlepsza rola kobieca | Krystyna Feldman | Wygrana |
Uwagi
- ↑ Nazwisko Budnik pojawia się w filmie, natomiast nazwisko Ferek – będące prawdziwym nazwiskiem pszczelarza, u którego mieszkał Nikifor – w napisach końcowych.
Przypisy
- ↑ Maciejewski 2004a ↓.
- ↑ a b Pławuszewski 2016 ↓.
- ↑ a b c d e f g h i j k Mój Nikifor. FilmPolski.pl.
- ↑ a b c Wójcik 2004 ↓.
- ↑ Kos-Krauze i Krauze 2005 ↓, s. 198.
- ↑ a b Maciejewski 2014 ↓.
- ↑ Ostałowska i Kos-Krauze 2004 ↓.
- ↑ a b Sobolewski i Krauze 1999 ↓, s. 18.
- ↑ Kos-Krauze i Krauze 2005 ↓, s. 8.
- ↑ a b c d Kos-Krauze i Krauze 2005 ↓, s. 15.
- ↑ a b Sadecki 2004 ↓.
- ↑ a b Maciejewski i Krauze 2004 ↓, s. 26.
- ↑ Hollender i Krauze 2004 ↓.
- ↑ a b Ostałowska i Kos-Krauze 2004 ↓, s. 13.
- ↑ Kos-Krauze i Krauze 2005 ↓, s. 16.
- ↑ Sobolewski i 26 lutego 2004 ↓.
- ↑ a b Łukasiewicz 2004 ↓, s. 98.
- ↑ a b c d Sobolewski i 18–19 września 2004 ↓.
- ↑ Maciejewski 2004c ↓, s. 14.
- ↑ a b c Maciejewski i Krauze 2004 ↓, s. 29.
- ↑ Feusette 2007 ↓.
- ↑ Kos-Krauze i Krauze 2005 ↓, s. 17.
- ↑ Hollender 2004 ↓.
- ↑ a b Maciejewski 2004c ↓.
- ↑ Maciejewski 2004d ↓.
- ↑ Krauze 2004 ↓.
- ↑ a b Taras 2019 ↓.
- ↑ Michalak i Dziewulska 2004 ↓, s. 30.
- ↑ Maciejewski 2004b ↓.
- ↑ Jaros 2005 ↓.
- ↑ Łach 2014 ↓.
- ↑ Warszawska premiera „Mojego Nikifora”. kultura.onet.pl, 23 września 2004. [dostęp 2023-04-04].
- ↑ Chrzan 2005 ↓.
- ↑ My Nikifor. Box Office Mojo. [dostęp 2023-04-04]. (ang.).
- ↑ a b Dawson 2007 ↓.
- ↑ Hill 2010 ↓.
- ↑ Maciejewski 2004a ↓, s. 98.
- ↑ Hollender i Krauze 2005 ↓.
- ↑ Jabłońska 2004 ↓, s. 119.
- ↑ Rudziński 2004 ↓.
- ↑ a b Janicka 2004 ↓.
- ↑ Kątny 2004 ↓.
- ↑ Maciejewski 2004a ↓, s. 99.
- ↑ Sobolewski i 24 września 2004 ↓.
- ↑ Pietrasik 2004 ↓.
- ↑ Żórawski 2004 ↓.
- ↑ Lubelski 2015 ↓, s. 700.
- ↑ Lubelski 2015 ↓, s. 593–594.
- ↑ Lubelski 2015 ↓, s. 594–595.
- ↑ Lubelski 2015 ↓, s. 593.
- ↑ Lubelski 2015 ↓, s. 595.
- ↑ Felperin 2007 ↓.
- ↑ Hammond 2007 ↓.
- ↑ Brooks 2007 ↓.
Bibliografia
Książki
- Joanna Kos-Krauze, Krzysztof Krauze: Nasze Nikifory. Izabelin: Świat Literacki, 2005. ISBN 83-88612-86-7.
- Tadeusz Lubelski: Historia kina polskiego 1895–2014. Kraków: Universitas, 2015. ISBN 97883-242-2594-1.
Artykuły prasowe i internetowe
- Xan Brooks. My Nikifor. „The Guardian”, 14 września 2007.
- Olga Chrzan. Mój Nikifor. „DVD Video Magazyn”. nr 4, s. 38, 2005.
- Thomas Dawson. My Nikifor. „BBC”, 5 września 2007.
- Leslie Felperin. My Nikifor. „Variety”, 10 listopada 2007.
- Krzysztof Feusette. Wcześniej byłem nikim. „Rzeczpospolita”, 22 grudnia 2007.
- Marek Łach. Mój Nikifor. „FilmMusic”, 16 sierpnia 2014.
- Wally Hammond. My Nikifor. „Time Out”, 10 września 2007.
- Amelia Hill. The Uma Thurman film so bad it made £88 on opening weekend. „The Guardian”, 26 marca 2010.
- Barbara Hollender, Krzysztof Krauze. Dobro jest bezinteresowne. „Rzeczpospolita”. nr 224, s. A11, 23 września 2004.
- Barbara Hollender, Krzysztof Krauze. Przestańmy się ścigać. „Rzeczpospolita”. nr 165, s. 10, 16–17 lipca 2005.
- Barbara Hollender. O talencie, samotności, przyjaźni. „Rzeczpospolita”. nr 49, s. A13, 27 lutego 2004.
- Katarzyna Jabłońska. Nikifor i... inni. „Więź”. nr 11, s. 119–123, 2004.
- Bożena Janicka. Widzący. „Kino”. nr 10, s. 41, 2004.
- Magdalena Jaros. Uwaga wycinamy!. „Twój Styl”. nr 2, s. 120–121, 2005.
- Zbigniew Kątny. Mój Nikifor. „Film”. nr 9, s. 95, 2004.
- Krzysztof Krauze. Co ja tu robię?. „Polityka”. nr 24, s. 57, 2004.
- Magdalena Łukasiewicz. Mała wielka pani. „Newsweek”. nr 39, s. 98–100, 2004.
- Łukasz Maciejewski. Gry szklanych paciorków. „Dekada Literacka”. nr 9, s. 98–100, 2004a.
- Łukasz Maciejewski. Jakoś dziwnie czuję się bez zarostu. „Film”. nr 9, s. 20–21, 2004b.
- Łukasz Maciejewski. Nikifor – legenda Krynicy. „Film”. nr 5, s. 12–15, 2004c.
- Łukasz Maciejewski: Niosący zwycięstwo. Filmweb, 5 lipca 2014.
- Łukasz Maciejewski. Tutaj będę malowała. „Tygodnik Powszechny”. nr 13, s. 14, 2004d.
- Łukasz Maciejewski, Krzysztof Krauze. Wolny artysta. „Kino”. nr 6, s. 26–29, 2004.
- Bartosz Michalak, Maria Dziewulska. Oszukać oko i kamerę. „Film & TV Kamera”. nr 3, s. 30–32, 2004.
- Piotr Pławuszewski. Był w niebie, był w piekle, mógł malować. O “Moim Nikiforze” Krzysztofa Krauzego. „Pleograf. Kwartalnik Akademii Polskiego Filmu”, 1 lutego 2016.
- Zdzisław Pietrasik. Nikifor Krauzego. „Polityka”. nr 37, s. 61, 2004.
- Kamil Rudziński. Stróż diamentu. „Kino”. nr 10, s. 42, 2004.
- Jerzy Sadecki. Start w śnieżnej zawiei. „Rzeczpospolita”. nr 54, s. A9, 4 marca 2004.
- Tadeusz Sobolewski. Guru Nikifor Krynicki. „Gazeta Wyborcza”. nr 220, s. 10, 18–19 września 2004.
- Tadeusz Sobolewski, Krzysztof Krauze. Jasna strona. „Gazeta Wyborcza”. nr 300, s. 16–18, 24–26 grudnia 1999.
- Tadeusz Sobolewski. Okno do nieba. „Gazeta Wyborcza”. nr 225, s. 14, 24 września 2004.
- Tadeusz Sobolewski. Tu będę malowała. „Gazeta Wyborcza”. nr 48, s. 12, 26 lutego 2004.
- Katarzyna Taras. Kamera przybita gwoździem albo celebracja powolności – sztuka operatorska Krzysztofa Ptaka. „Pleograf. Kwartalnik Akademii Polskiego Filmu”, 15 września 2019.
- Lidia Ostałowska, Joanna Kos-Krauze. Nikifor ją dopadł. „Gazeta Wyborcza – Duży Format”. nr 37, s. 12–14, 19 września 2004.
- Jerzy Wójcik. Współczesny moralitet. „Rzeczpospolita”. nr 224, s. A1, A11, 23 września 2004.
- Kazimierz Żórawski. Pasja życia. „Zeszyty telewizyjne”. nr 6, s. 158–161, 2004.
Linki zewnętrzne
- Mój Nikifor w bazie IMDb (ang.)
- Mój Nikifor w bazie Filmweb
- Mój Nikifor w bazie filmpolski.pl
- Zdjęcia z filmu Mój Nikifor w bazie Filmoteki Narodowej „Fototeka”
- p
- d
- e
kręcone indywidualnie |
|
---|---|
wspólnie z Joanną Kos-Krauze |
|
- p
- d
- e
1948–1960 |
|
---|---|
1961–1991 |
|
1992–2010 |
|
2011–2029 |
|